a

Mời các bạn bấm vào cuối trang BÀI ĐĂNG CŨ HƠN để đọc tiếp. Những bài viết về trường Trung học Bán Công Định quán được đặt trong thư mục KÝ ỨC HỌC TRÒ.

Chủ Nhật, 30 tháng 12, 2012

Hoa... nói điều gì?


ở Phương Tây, người ta đặt cho mỗi màu hoa, mỗi thứ hoa một ý nghĩa nhất định. Màu trắng biểu thị sự trong sạch, vì vậy trong các đám cưới, tặng hoa cô dâu, người ta chỉ dùng hoa trắng để tặng mà thôi. Ngoài ra, màu xanh nhạt chỉ sự xoa dịu đam mê, màu hoàng yến đường hoàng kiêu hãnh, màu phấn hồng êm ái ôn nhu, màu tím cà lâng lâng thoát tục, màu tím than an ủi đau thương, màu đỏ sậm tượng trưng máu lửa.
Hoa hồng tượng trưng cho tình yêu, vì vậy một bông hồng người ta gọi là "Bà Chúa của trái tim". Hoa mai có nghĩa là vô tình (nhưng ở phương Đông lại dùng hoa mai để chỉ người có tâm hồn thanh cao). Hoa thuỷ tiên chỉ sự kiêu căng, ích kỷ (phương Đông coi Hoa thuỷ tiên chính để chỉ sự chung thuỷ). Hoa đào nói về những người con gái (phương Đông cũng vậy). Nguyễn Du đã viết:"Vẻ chi một đoá hoa đào" hoặc "Hoa đào năm ngoái còn cười gió đông" (Kiều). Hoa cam trinh bạch, các cô dâu thường đội vòng hoa cam trong ngày cưới. Hoa mào gà sự say mê hăng hái. Hoa glay-zơn chỉ sự hẹn hò. Hoa mẫu đơn chỉ mối tình trọn vẹn cả đôi bề.
Người ta còn mượn hoa để nói thay lời. Ngôn ngữ thật là uyển chuyển, tế nhị đúng là một thứ trung gian đáng yêu của tình cảm:
Mã tiền (verveine): nỗi lòng kín đáo chẳng ai hay, Bách hợp (lys): tình trong sạch, Dạ hương (belle de nuit): ấp úng không thốt nên lời, Đồng thảo (Violette): khiêm tốn quá, Hoà trà (camelias): biết đâu mà tìm, Thuỷ cúc (marguerite): yêu ai hơn hết, Uất kim cương (tulipe): chiến thắng tức là tái sinh, Cẩm chướng (oeillet): thầm tạ ơn lòng, Hồng hồng (rose-rose): say đắm, trìu mến. Ca dao xưa có câu: "Vườn hồng ai dám ngăn rào chim xanh", Hồng nhung (rose rouge): say đắm, Nhài (jasmin): ngây ngất, Lưu ly (myosotys): xin đừng quên nhau, Thu mẫu đơn (anemone): chia tay, phản bội, Cúc (aster): bao giờ cho hết khổ đau...
ở phương Đông, Hoa sen là tượng trưng cho người quân tử, Hoa cúc tượng trưng cho người ẩn dật, Cúc bách nhật được nhiều nhà thơ ví với lòng chung thuỷ của người phụ nữ, hoa phù dung sớm nở tối tàn thường được ví với những người con gái tài sắc vẹn toàn nhưng bạc mệnh; hoa lan là thứ hoa vương giả; hoa mẫu đơn là thứ hoa phú quý; hoa nhài là thứ hoa lãng mạn, chỉ nở về đêm (người ta không dùng hoa nhài để cúng), hoa huệ tượng trưng cho sự thanh khiết, nên thường được bày ở bàn thờ Phật...
Gần đây, ta thường cho hoa phượng tượng trưng cho mùa thi (thời xưa ở nước ta, hoa hoè tượng trưng cho mùa thi, có câu thơ "Hoè hoa hoàng, cử tử mang" (nghĩa là hoa hoà vàng, người đi thi bận rộn), Hoa hướng dương tượng trưng cho sự chung thuỷ vì luôn hướng về Mặt trời (xưa gọi là hoa quỳ, có câu thơ "tấm lòng quỳ hắc hướng về dương" chỉ bầy tôi trung thành với vua).

Hoa Hồng
 Hoa hồng: tỏ lòng ái mộ, tỏ sự hạnh phúc vinh dự
Hoa hồng gai: tỏ lòng tốt
Hoa hồng đỏ: một tình yêu mãnh liệt và đậm đà, tỏ sự hạnh phúc vinh dự
Hoa hồng trắng: tình yêu trong sáng và cao thượng
Hoa hồng BB: tình yêu ban đầu
Hoa hồng bạch: ngây thơ duyên dáng và dịu dàng
Hoa hồng nhung: Tình yêu say đắm và nồng nhiệt
Hoa hồng vàng: một tình yêu kiêu sa và rực rỡ.
Tình yêu giảm sút và sự phản bội tỏ ý cắt đứt quan hệ
Hoa hồng phớt: bắt dầu một tình yêu mơ mộng
Hoa hồng đậm: Người đẹp kiêu kỳ
Hoa hồng thẩm: tình yêu nồng cháy
Hoa hồng cam: tình yêu hòa lẫn với ghen tuông
Hoa hồng viền trắng: tình yêu kín đáo, sâu sắc, sẵn sang hy sinh cho người mình yêu
Hoa hồng phấn: sự trìu mến
Hoa hồng tỉ muội: khi được tăng, nếu là bạn trai thì cần hiểu rằng: bạn là đứa em ngoan
 


Hoa Cẩm Chướng
Hoa cẩm chướng: tượng trưng cho tình bè bạn, lòng quí mến, tình yêu trong trắng, thanh cao 
Hoa cẩm chướng hồng: tượng trưng cho ngày của mẹ Hoa cẩm chướng tím: tính thất thường
Hoa cẩm chướng vàng: tỏ ý khinh bỉ, coi thường, sự hất hủi, cự tuyệt
Hoa cẩm chướng có sọc: tỏ ý từ chối, không tiếp nhận
Hoa cẩm chướng đỏ: biểu hiện sự tôn kính, tỏ ý đau buồn, đau khổ

Hoa cúc

Hoa cúc: tỏ sự cao thượng
Hoa thủy cúc: tỏ sự lo xa, nhớ lại
Hoa cúc đại đóa: tỏ sự vui mừng
Hoa cúc vàng: tỏ ý mỉm cười, vui vẻ, tỏ sự chân thực, trong trắng lòng yêu quí mến, nỗi hân hoan
Hoa cúc trắng: ngây thơ và duyên dáng
Hoa cúc tím (thạch thảo): nỗi lưu luyến khi chia tay
Hoa cúc Ba Tư: tỏ sự trong trắng
Hoa cúc vạn thọ: tỏ sự ghen ghét
Hoa cúc mũi hài: tỏ ý bảo vệ
Hoa cúc đồng tiền: tỏ ý chúc sống lâu
Hoa Tulip
Hoa tulip: tỏ tình yêu, thắng lợi và đep đẽ, biểu tượng người yêu hoàn hảo
Hoa tulip vàng: tỏ tình yêu nhưng không hy vọng
Hoa tulip trắng: tỏ lòng yêu quý
Hoa tulip đỏ: tỏ lòng yêu chưa được đáp lại
Hoa tulip xanh: tỏ lòng chân thành
 
Hoa Tường Vy 
Hoa tường vi: tỏ sự yêu thương
Hoa tường vi đỏ: tỏ ý muốn được yêu
Hoa tường vi trắng: tỏ tình yêu trong trắng
Hoa tường vi hồng phấn: tỏ lời hứa hẹn
 


Hoa Sen

Hoa sen: lòng độ lượng và từ bi bác ái  
Hoa sen trắng: tỏ sự trong trắng không chút tà tâm, cung kính, tôn nghiêm
Hoa sen hồng: hân hoan, vui tươi
Hoa sen cạn: lòng yêu nước

Hoa Bách Hợp 
Hoa bách hợp: tỏ sự hoàn toàn vừa ý, thân ái và tôn kính
Hoa bách hợp trắng: tỏ sự trong trắng và thanh nhã
Hoa dã bách hợp: bày tỏ đem lại hạnh phúc.
Hoa sơn bách hợp: tỏ sự nghiêm túc đứng đắn

Hoa Thược Dược
Hoa thược dược: sự tươi thắm và tình yêu tỏ lời cảm ơn, đẹp đẽ nhưng không vững bền
 Màu trắng : Tôi bắt đầu yêu bạn rồi đó
Màu hồng : Tôi nguyện yêu bạn mãi mãi
Màu vàng : Tôi yêu bạn với lòng sung sướng của tôi

Hoa Tường vi dại

Màu trắng : Cám ơn sự chăm sóc của bạn
Màu hồng: Tôi rất sung sướng vì tình cảm mà bạn đã dành cho tôi
Màu đỏ: Tình yêu của bạn là hạnh phúc cuả tôi
Màu vàng: Lòng tôi tràn đầy sung sướng 

Hoa Đinh Hương  
Hoa tử đinh hương: tỏ mới yêu.
Hoa bạch đinh hương: muốn đợi chờ
Hoa đinh hương 4 lá: ý nói thuộc về tôi.
Hoa dã đinh hương: tỏ ý khiêm tốn.
Hoa Trà
Hoa trà: tỏ sự can đảm.
Hoa trà đỏ: tỏ ý tốt đẹp.
Hoa trà trắng: tỏ sự thanh khiết
Hoa sơn trà: tỏ ra có phẩm chất tốt

Các loại hoa khác
Hoa huệ: Tượng trưng cho sự trong sạch, thanh cao (thể hiện sự u buồn, chia ly)
Hoa hướng dương: Niềm tin và hy vọng, tỏ sự chia ly.
tượng trưng cho tình cảm thanh cao, tỏ sự nhiệt tình.
Hoa lan
Hoa lan tiêu: tỏ lòng yêu của mẹ.
Hoa lan tía: tỏ sự trung thực, thật thà.
Hoa quỳnh: Sự thanh khiết
Hoa đồng tiền: Sự may mắn và sung túc
Hoa Layơn: Biểu hiện niềm vui và sự hẹn hò
Hoa dâm bụt đen: tỏ ý cùng sống chết có nhau
Hoa Penser: tỏ lòng mơ ước, nhớ nhung
Hoa nhung tiên: tỏ ý nhớ nhung, kỷ mệm
Hoa violet: tỏ ý đừng quên, tình yêu chân thực, biểu hiện tính khiêm tốn, giản dị,
tỏ sự thẳng thắn trung thực
Hoa đồng tiền: tỏ ra ngây thơ, sôi nổi
Hoa anh đào: tỏ sự đẹp đẽ của tâm hồn
Hoa Anh túc: biểu hiện sự sáng tạo và mơ ước
Hoa mimosa: tượng trưng cho tình yêu vừa chớm nở
Hoa súng: thể hiện sự thương yêu của vợ chồng
Hoa xuân huyên: mong bố mẹ khoẻ mạnh

Hoa mai: tỏ sự cứng rắn không chịu khuất phục
Hoa mai, hoa đào: Tượng trưng cho sự vui tươi rực rỡ của mùa xuân
Hoa sao nhái: Sự đơn sơ, mộc mạc, ngay thẳng
Hoa Forget me not: Xin đừng quên tôi
Câv si nhỏ: tượng trưng trường thọ
Cây vạn niên thanh: tượng trưng sự sống lâu tinh bạn lâu dài
Cây trúc đùi gà: dùng để chúc thọ
Cây trúc Nhật: tỏ sự thẳng thắn thành thực
Hoa mào gà: chứng tỏ lòng yêu bền vững
Hoa mận: tỏ sự nghi ngờ lo lắng
Hoa liễu rủ: tỏ sự buồn thương
Hoa dương liễu: tỏ sự chia tay quyến luyến
Hoa bạc hà: tỏ rõ đức tính tốt
Dây thường xuân: tượng trưng cho sự sống lâu
Hoa nghệ tây (crocus): tỏ sự vui mừng
Hoa món bơ rồng: tỏ ý muốn kết bạn
Quả chanh: tỏ sự yêu mến
Hoa thủy tiên : tỏ lòng tôn kính tự trọng
Đậu đỏ: tỏ sự nhớ nhung
Cành cây thông: tỏ ý chia tay
Bông mạch đổ: tỏ sự kết hợp hạnh phúc
Hoa mẫu đơn: chúc thành công
Cây thiết mộc: tỏ sự hi vọng
Hoa kê: tỏ sự nghiêm túc
Cây sồi: tỏ sự phồn thịnh
Cây quế: tỏ sự vinh dự
Cây quế trúc: tình bạn trong nghịch cảnh
Hoa bồ đào dại: tỏ ý thân thiện
Hoa đậu khấu: tỏ sự chia tay
Cây thạch trúc: tỏ sự vội vã và ảo tưởng
Hoa mẫu đơn: tỏ sự thận trọng và e thẹn
Quả phật thủ: tỏ lòng sốt sắn
Hoa Lys: Sự trong sáng, thanh cao
Lá tuyết tùng: Tôi dâng hiến đời mình cho thơ ca
Cây hạt dẽ: tượng trưng cho sự độc lập, bất công
Hoa nhái: tượng trưng sự tử tế, vui mừng
Hoa nhái vàng: sự rụt rè, khiêm tốn
Hoa nguyệt quế: chúc mừng thành công
Hoa xô đỏ: anh luôn nghĩ về em
Hoa giọt tuyết: tượng trưng niềm an ủi và hy vọng
Cây thạch thung dung: biểu hiện sự thông cảm, sự đồng cảm


Hoa bất tử
Càng đi sâu vào tình yêu, Con người càng tiến gần tới sự bất tử
Dostoevski
  Loài hoa dạy ta về cuộc sống của những người không bao giờ chết.
Nhìn gần ta thấy mình khác cục đá, cỏ hoa, con thú.  Nhưng dưới cái nhìn phân tích của khoa học, vạn vật chỉ là những phân tử, nguyên tử, điện tử; chỉ là những carbon, hydrô, oxy, nitơ ... liên kết với nhau và biến đổi không ngừng.  Từng giây phút ta hít khí oxy vào và thở khí carbonic ra.  Từng giây phút ta nhận các chất khác từ đồ ăn thức uống rồi lại bài tiết chúng.
Vậy thì cái gì cho ta vẫn là một con người trong mấy chục năm sống không phải là đám vật chất vô cơ hay hữu cơ kia.  Cái làm cho ta thật sự là người chẳng phải là khuôn mặt đẹp và làn da trắng, chẳng phải là bộ quần áo đúng mốt hay tấm bằng bác sĩ, kĩ sư.  Thế nhưng bao người vẫn tự ti hay tự tôn vì những đám vật chất vô hồn đó.
Cái định hình cho vật chất ấy chính là tư tưởng, là tình yêu hay nói chung là tinh thần của con ngườị  Chỉ có tinh thần mới vượt khỏi những giới hạn của không gian, thời gian, vật chất để làm cho ta sống mãi.
Ðó là ý nghĩa của những cành hoa bất tử cắm lên mộ người chiến sĩ vô danh, người đã biết nghĩ cao và yêu mãnh liệt khi dâng hiến xác thân cho đất nước.

 Hoa cánh chuồn
Ðiều ta muốn người khác làm cho mình hãy làm cho người khác.
Mátthêu 7, 1
  Không hiểu ai đã đặt tên “vũ trụ” (Cosmos) cho loài hoa họ cúc mỏng manh nàỵ  Tên đó gợi ta nhớ đến tình thương bao la của vạn vật.
Một con giun vẫn gắng lê thân về chỗ đất ẩm để sống dù đã bị chân ta vô tình giẫm phải.  Một thân cây dù bị chặt ngang vẫn không ngừng đâm ra những chồi non.  Vạn vật yêu quý sự sống mình chẳng kém con người.
Thế mà bao nhiêu tôm cá, rau cỏ sẵn sàng hy sinh để giúp cho ta sống.  Chúng hy vọng được sống mãi trong con người, vì chỉ con người mới có khả năng sống mãi nhờ tinh thần vượt trên vật chất.
Những dĩa cơm bỏ nửa, những rác bẩn đổ ra đường, những cuốn vở, cây viết bỏ đi nửa chừng ... tất cả đều là những sự xúc phạm đến vũ trụ mà ta tưởng là vô tri, vô giác ấy.
Ta chỉ xứng đáng là người anh cả của vũ trụ khi biết chân thành yêu thương những đứa em vạn vật quanh mình.
Hoa cát đằng
Làm điều thành thật lòng ta yêu ổn và mỗi ngày một haỵ
Làm điều gian dối lòng ta băn khoăn và mỗi ngày một dở.
Kinh Thư
Hình Như Tình Yêu Quảng Ðại
Loài hoa nào cũng dạy ta về tình yêu quảng đại. Dù màu sắc tươi đẹp, hương thơm thanh thoát, hoa chẳng bao giờ dành một chút cho mình. Hoa chỉ sống để làm đẹp cho đời, toả hương cho người. Hoa chẳng bao giờ biết bất mãn, giận hờn, ghen tị.
Vì thế, em hãy hạ buồm thật nhanh và thả neo thật sâu trong vũng Tin Yêu vì sấm chớp này báo hiệu một cơn giông tố lớn. Những ngọn sóng bạc đầu của nghi kị giận hờn, những luồn gió ích kỉ tham lam sắp hành hạ con thuyền nhỏ bé.  Em đừng lạ vì đây cũng chỉ là hiện tượng thông thường của biển đời trôi nổi.
Em sẽ nôn mửa, gào kho’c vì say sóng. Anh cũng chẳng khỏe hơn. Can đảm lên em.  Ðừng nằm đó than khóc một mình. Hãy vứt bỏ những gì nặng nề để con thuyền dễ dàng lướt theo chiều sóng. Chiếc đàn ghi ta với các đam mê của anh, đồ trang điểm với những sở thích của em, chăn màn, quần áo và những vật dụng tầm thường.  Bỏ, bỏ hết để cứu lấy tình yêu là lẽ sống của chúng mình.
Hình như tình yêu quảng đại đòi hỏi chúng ta tha thứ cho nhau những lỗi lầm thiếu sót và cởi bỏ những hành trang cồng kềnh, riêng lẻ để đủ sức cùng nhau đi trọn con đường.
Hoa dâm bụt (hibiscus)
Hàng rào dâm bụt gợi cho tôi những ưu tư về quê hương.
Đất nhước tôi có đồng ruộng cò bay thẳng cánh, nhưng con người lại chia cắt thành những mảnh nhỏ với những bờ đất bao quanh khiến cho máy cày, máy gặt không thể hoạt động. Vì thế nên nhiều người cứ lẽo đễo theo sau con trâu, cái cày của mấy ngàn năm trước.
Quê hương tôi có biển trời bao la, không khí trong làh. Nhưng nhiều ngừoi lại muốn xây nhà lầu, tường cao để tự giam thân trong ngục tù ích kỉ. Họ đổ rác, phóng uế ra ngoài đường, ngoài ngõ cho nhà riêng của mình sạch mà quên rằng chính họ cũng đang thở bầu không khí chung của cả loài người.
Ước mong nhà với nhà chỉ ngăn cách bằng hàng rào dâm bụt sơ sài để mỗi sáng cả hai bên chia đều cho chau màu tươi trên cành hoa đỏ thắm

Hoa đại (frangipani flower) 
Yêu là tạo hạnh phúc cho người khác
như là hạnh phúc của mình.
Leibnitz
Loài hoa dạy tôi bài học quảng đại vì cả một đời tỏa hương thơm và khi chết đi, còn giao thân xác khô héo cho con người làm thuốc. Quảng đại chính là rộng rãi trong quan hệ với vật chất và bao dung trong quan hệ với con ngườị Quảng đại là mở lòng để tha thứ, cảm thông, và mở tay để chia sẻ quà tặng của Tạo Hóa thay vì giữ khư khư tất cả. Thời buổi ngày nay nhiều người thường mua bán đổi chác chứ ít khi nào biết trao tặng, cho đị Nếu có cho đi, người ta lại chỉ cho những vật thừa, chất thải, chứ không dám cho cả con người mình như loài hoa quảng đạị Có người nói rằng mình sẵn sàng cho kẻ nào xứng đáng. Loài hoa đâu có phân biệt thế. Hương hoa lan tỏa cho người tốt cũng như kẻ xấu và xác hoa làm thuốc cho người công chính cũng như kẻ gian tà. Không biết bao giờ con người mới học hết bài học của cỏ câỷ

Hoa giấy

                                                           Nguồn trong, dòng nước trong
Nguồn đục, dòng nước đục
Tuân Tử
Anh đi kiếm lá dừa, cỏ tranh để lợp lại mái trường vì thầy anh bảo thế.  Mùa mưa đến rồi em ạ.  Những giọt nước từ lỗ hổng trên mái nhà nhỏ xuống sẽ làm nhoè tập vở.
Anh sợ thầy anh sẽ cho điểm kém khi khám tập ngày mai.  Ðiểm kém có thể làm anh thất vọng, không còn cố gắng học hành, khiến thầy chán, bạn xa.  Rồi đời anh sẽ bẩn như vết mực loang lổ trên mặt giấy trắng ngần.
Anh đi ngủ sớm để trang giấy tâm hồn anh không bị bôi bẩn vì những tập truyện tình ướt át giấu thầy xem trong lớp hay những cuốn băng hình đồi trụy xem lén khi ba mẹ vắng nhà.  Những hình ảnh ma quái, khiêu dâm, bạo lực ấy đã làm cho tâm hồn anh đen bẩn như vào dòng kênh, con rạch đen ngòm ở thành phố.
Anh muốn khơi lại dòng nước trong lành cho xứng với tấm áo trắng học trò bằng những tư tưởng thanh cao, sách báo lành mạnh, phim ảnh vui tươi.
Em có muốn cùng anh lợp lại mái dột tâm hồn để trang giấy đời mình trắng đẹp không em?

Hoa hồng
Không có tình yêu nào lớn hơn tình yêu của người
biết hy sinh mạng sống vì bạn hữu mình.
Gioan 15, 13
 Hoa hồng gợi cho ta nhớ về tình yêu.  Có tình yêu dưới mái học đường không nhỉ?
-  Nơi nào trái tim con người còn đập, nơi đó có tình yêu.  Nhưng trái tim học trò có nhịp đập nhẹ nhàng và chân thật chứ không mãnh liệt đam mê của những kẻ đang muốn biến người yêu thành thần tượng để đối mặt nhìn nhau thay vì cùng nhìn về một hướng.
-  Xin đừng nhìn em bằng đôi mắt ngây dại si mê như thế.  Xin đừng tự phong nhau là công chúa, là hoàng tử của lòng mình vì vương niệm đính đầy trân châu và cẩm bào giát vàng quý giá sẽ làm cho chúng ta xa cánh bạn bè.  Rồi niềm lo sợ trân châu rơi, áo bẩn sẽ làm cả hai đứng im bất động, không dám hoà mình vào cuộc xây dựng chung ...
-  Xin anh hãy cẩn thật đón nhận nụ hồng tình yêu vì gai sắc cành hồng đâm vào sẽ làm ta nhức nhối.

Hoa hồng môn
Ước nguyện của đời tôi:
Chỉ nghĩ điều tốt đẹp
Chỉ nói lời chân thành
Chỉ làm việc chính đáng
Nguyễn Sơn
 Anh nói với mẹ thêu cho em ngọt lửa hồng trên áo. Nhắc mẹ thêu nho nhỏ nghe anh vì em không muốn bạn bè tưởng rằng mình chưng diện. Cuộc đời đâu phải là sân khấu để cho con người lừa nhau bằng những lớp áo hoá trang. Em chỉ muốn tự nhắc nhủ mình cần phải giữ mãi ngọn lửa trong tim.
Ngọn lửa hồng ấy sẽ là dấu hiệu để bạn bè nhận ra nhau như  bảng tên trường gắn trên ngực áo. Em mơ một ngày nào đó, nhiều người sẽ in hay vẽ những ngọn lửa hồng nho nhỏ trên khăn áo, túi sách, trên bảng hiệu, cửa nhà, trên vườn cây, hàng hoá.
Chẳng ai nói với ai nhưng thấy hình ngọn lửa ở đâu là hiểu ngay ở đấy có một người trung thực. Mình có thể tin tưởng cậy nhờ như một người bạn tốt vì người ấy đang giữ trong lòng ngọn lửa yêu thương.
Khi ấy, mẹ sẽ chẳng còn phải thức khuya để thêu áo cho em.
Hoa hướng dương 
Mặt trời đỏ chói bắt đầu toả sáng và sưởi ấm cho tôi. Đàn ong cần mẫn đã bay đi hút mật trên hoa me, hoa phượng. Các cây xanh đang toả dưỡng khí cho tôi thở. Làm sao tôi có thể nằm lười biếng trên giường khi vũ trụ không ngừng làm việc?
Bác nông dân đã ra đồng từ tờ mờ sáng, chăm bón cho cây lúa đơm bông để nồi cơm tôi ăm thơm mùi gạo mới. Chị công nhân đã vào ca dệt, chuẩn bị những thước vải cho quần áo tôi mặc. Làm sao tôi có thể rong chơi khi người khác luôn tay lao động?
Bao nhiêu người đang tích cực làm việc, xây dựng cho đời mình và đời người như mầm cỏ, nhánh cây hôm nay vươn dài hơn ngày hôm trước.
Vì thế, tôi cần phải sống một ngày mới với tất cả trách nhiệm làm người

Hoa lan chuỗi nhện
Loài hoa nào cũng dạy chúng ta về tình yêu trong trắng, biết đợi chờ, tiến hoá theo thời gian.Chẳng có loài hoa nào nở sớm trước khi thành nụ và chẳng có nụ nào kết trá trước khi thành hoa.
Vì thế, xin ngừng lại ở nụ hôn này thôi nhé, dù lòng em có rạo rực và người anh có bốc lửa vì dục vọng đam mê của mình, anh không muốn đứa con chúng ta phải sinh ra trên mặt biển lênh đênh để đời nó trôi nổi, bồng bềnh theo sóng nước. Anh không muốn n1 phải èo uột vì thiếu sữa, thiếu cơm. Cuộc hành trình còn dài em ạ. Nước biển sẽ làm cay mắt nó. Tiếng nó khóc sẽ làm em xót xa và tay chân anh bủn rủn, để rồi không còn ai can đảm đi trọn con đường.
Anh không muốn con chúng mình phải giành giựt từng lon sắt sữa bò, từng cái bao ni lông trong những đống rác ngập đầu như bao đứa trẻ hiện nay. Chắc em cũng không nỡ để chúng sâu răng vì cha mẹ vội hái ăn trái xanh tình yêu khi tuổi đời chưa đủ, việc học dở dang, sự nghiệp chưa thành, thiếu khả năng chung vai góp sức tạo lập một gia đình ấm no, hạnh phúc.
Hình như tình yêu trong trắng xin cả hai chúng ta khôn ngoan chờ đợi trái chín ngọn ngào và tôn trọng thân xác của nhau như bảo vật nhiệm màu. Hạt mầm con cái chỉ sung mạn khi hồn lành, xách mạnh.

Hoa lưu li (forget-me-not)
Những cánh hoa màu tím gửi lời nhắn nhủ thiết tha: "Xin đừng quên tôi". Nhưng ai còn nhớ và ai đã quên, nhất là khi ta vắng mặt sau cuộc đời trần thế?
Nhiều người làm việc gì, cho vật nào cũng muốn ghi dấu ấn mình trên dó như để người khác khỏi quên. Nhưng chính khi ta biết quên mình, quên quyền lợi riêng mình, ta lại tìm được mình mãi mãi. Bài học này tôi đã nhận được từ những dòng sông.
Dòng Cửu Long đầy phù sa, dòng Hồng Hà đỏ thắm hay dòng Hương Giang lững lờ, tất cả đều chảy ra biển. Ta tưởng chừng như chúng đã chết khi hòa mình vào biển cả. Vậy mà không một con sông nào muốn chảy ngược dòng nên không một giọt nước nào của chúng bị mất. Hơi nước từ biển bốc lên thành mây, thành mưa trả lại cho chúng dòng nước tinh khiết từ trời.
Hiểu được bài học đó, tôi mới biết âm thầm làm việc, chẳng còn lo ai nhớ, ai quên.

Hoa mười giờ
 Gợi cho anh nhớ lại những phút vui đùa bên sân trường thuở nhỏ.
Anh đi kiếm cỏ xanh, hoa đẹp để trồng trên sân trường vi thầy em bảo thế. Màu xanh của cỏ sẽ làm dịu những nóng nảy vô cớ, những cuộc đập lộn chửi mắng làm giảm tình thầy trò, nghĩa bè bạn. Màu tươi của hoa sẽ làm bớt vẻ khô khan của bài toán khó giải hay bài vật lý phức tạp.
Sân cỏ trường anh không bao giờ có những con ngựa chứng lồng lộn dưới những làn roi hận thù. Trường hoc chẳng bao giờ là tàu ngựa. Dưới mái học đường chỉ có những con người :với thầy cô tận tuỵ vì học sinh, với bạn học sinh sẵn sàng giúp nhau tiến tới.
Hình phạt vẫn còn, khiển trách vẫn có, song đó chỉ là những ngọn roi yêu thương vì thầy cô thực sự muốn ta nên người.
Em co nghĩ như thế không?

 Hoa Muống bò cạp
Loài hoa nào cũng dạy ta về một tình yêu tuyệt vời vì hiểu được ý nghĩa của hi sinh. Dù chỉ sống một đời ngắn ngủi nhưng hoa nào cũng nở hết sức mình, tỏa hết hương thơm, rồi sau đó lặng lẽ héo tàn như đi vào quên lãng. Thật ra dù con người có vô tình dửng dưng trước sự đóng góp của chúng thì Tạo Hóa lúc nào cũng nhớ đến công lao của muôn loài.
Vì thế, đừng khóc nữa em, dẫu tình thế có gian khổ tột cùng. Thuyền chúng mình sắp vỡ và định mệnh muốn chôn vùi anh trong lòng biển khơi theo xác con thuyền nhỏ bé. Mảnh gỗ không đủ cho hai người bám. Anh đã hết sức bơi.
Ðừng điên dại hi sinh theo anh. Em hãy bám chặt vào mảnh ván của con thuyền vỡ tan như một kỉ vật để đời. Em phải sống để kể lại lời di chúc của anh cho đàn con, đàn cháu, cho bạn bè xa gần trên khắp quê hương: “Xin hãy thắp lên ngọn lửa yêu thương trong hồn mình và hồn người”. Can đảm lên em và bền gan chịu đựng cô đơn giây lát để mang lời cuối cùng của anh cho bao người thân đang chờ đợi ở bến bờ Hy Vọng. Chúng mình sẽ lại gặp nhau và sống bên nhau mãi mãi vì tình yêu mạnh hơn sự chết.
Hình như tình yêu tuyệt vời là tình yêu của người đã hy sinh mạng sống cho người mình yêu.

Hoa muống dại (wild spinach)
              Loài hoa nhắc nhở anh em chúng mình về bữa ăn hàng ngày có

                                            dĩa rau muống đơn sơ.
Bữa cơm đầy tình thương của mẹ với bao nhiêu vất vả lo lắng cho đàn con, chỉ mong sao con mình khoẻ mạnh có sức học hành. Mâm cơm đầy tình thương của cha sau bao giờ khó nhọc ngược xuôi, chỉ mong sao con mình khôn lớn thành người. Mồ hôi cha đổ có khi còn nhiều hơn bát canh trước mắt. Nên dù lỡ canh có nhạt và cơm có nát ta cũng hãy vui vẻ cầm bát lên ăn.
Em đừng quên lời mời đặc biệt của người Việt Nam em nhé. Lời mời giúp ta ý thức bổn phận đối với gia đình, dân tộc để sẵn sàng xới cơm và nhường cho nhau những miếng ăn ngon. Nếu ta chưa biết nhường nhau con tôm, miếng thịt, chắc sau này ta sẽ giận hờn đâm chém nhau chỉ vì một chút lợi danh.
Lúc ấy ta chỉ là một loài muống dại chứ không thể trở thành ngọn rau bổ dưỡng cho con người.

  Hoa mướp (dracaena fragrans)
Loài hoa nhắc nhở anh em chúng mình về ngọn rau, cây giá mà ta ăn mỗi bữa.
- Em ơi, trong bữa ăn chiều nay, có bao giọt mồ hôi đổ trên ruộng đồng, bón cho cây lúa đơm bông? Có bao giọt nước mắt khóc người vùi thân trong biển cả để kéo về cho ta con tôm, con cá? Có bao giọt nắng hồng thấm vào lòng đất nước để bảo vệ quê hương?
Mỗi lần dùng bữa là chúng ta mắc nợ mọi người, mọi vật: nợ sự sống ân tình, nợ mồ hôi nước mắt, nợ máu xương trí tuệ. Nón nợ lớn lao ấy không thể trả bằng những đồng bạc ở chợ đời.
Ta sẽ sống thế nào để “nợ tang bồng trong trắng vỗ tay reo” như Nguyễn Công Trứ xưa em nhỉ!

 Hoa nhất chi mai
                                          "Hình Như Tình Yêu Chân Thành"
Anh xin tình nguyện đưa em vào đại dương bao la của tình người bằng con thuyền nan nhỏ và chia sẻ với em bài học về tình yêu của loài hoa.
Loài hoa nào cũng dạy ta về tình yêu chân thành em ạ. Màu sắc của cánh, của nhụy, của đài hoa, dù rực rỡ hay đơn sơ, đều là những màu rất thật chứ không tô vẽ giả tạo bằng những nét sơn phết bên ngoài.
Vì thế, xin đừng nhìn anh bằng đôi mắt ngây dại si mê như thế vì anh chỉ là người thuyền chài bình thường, và em cũng chỉ là cô thôn nữ ngoan hiền giống như bao người con gái khác. Đừng nhìn anh với đôi mắt lung linh sáng như sao trời để anh khỏi lầm em là ngôi sao Bắc Đẩu, sợ rồi con thuyền chúng mình lạc hướng, sẽ không tới được bến bờ mong ước.
Xin đừng yêu anh bằng tâm hồn ngưỡng mộ tôn thờ. Đừng phong anh làm hoàng tử cao quý của lòng em, vì áo cẩm bào em khoác cho anh sẽ làm anh vướng vít không thể sử dụng mái chèo. Cả em nữa, hãy thay xiêm y thướt tha của nàng công chúa diễm kiều. Hai đứa mình phải xắn tay áo để chèo, để chống, để lái con thuyền theo một nhịp yêu thương. Nếu không thuyền sẽ tròng trành, xoay tròn giữa muôn sóng nước.
Hình như tình yêu chân thành chỉ thực sự nảy mầm giữa những người ý thức mình là người chứ không phải là thần tượng của lòng nhau.

Hoa phát tài
Hoa phát tài nhắc nhở ta ý thức tiết kiệm và tinh thần nghèo khó. Loài hoa này có khi vài chục năm mới nở một lần và người Trung Hoa thường cho rằng: nhà nào có hoa nở sẽ làm ăn thịnh đạt suốt năm hay suốt cả đời ngườị Nhưng sự giàu mạnh của từng cá nhân hay của đất nước đâu nằm trong việc nở tàn may rủi của một bông hoạ Mỗi ngày bao học sinh còn trốn học trong các rạp xi-nê thường trực, bao thanh niên còn lãng phí suốt buổi bên chén rượu quân cờ, bao cuộc hội họp hay liên hoan tốn kém chỉ để ca tụng lẫn nhau thay vì tích cực hoạc hành, làm việc. Anh đã gặp những đứa bé giành giật nhau húp bát nước phở ăn thừa ngay trong tiệm ăn góc phố. Đồng bào ta nhiều người còn lãng phí nên quê hương ta còn nghèo khổ trăm bề.
-Anh đi kiếm vở cũ để làm tập giấy nháp vì thầy anh bảo thế. Giá gạo, giá của mới lên làm ánh mắt mẹ thêm âu lọ Thầy anh bảo hãy tiết kiệm thời gờ, tiền bạc trong hoàn cảnh khó khăn hiện nay như những đồng tiền nhỏ ta bỏ vào con heo đất. Sẽ có ngày nó biến thành heo sống khi lòng rỗng đầy tiền. -Thưa thầy, con chẳng còn xấu hổ khi dùng tập vở cũ nháp bài vì tâm hồn con vẫn trắng đẹp như các trang còn sót lạị con không còn e ngại khi đạp chiếc xe xấu xí bên cạnh xe "cúp" bóng loáng cua bạn bè vì nhờ nó chân con sẽ cứng cáp hơn trên đường đời sỏi đá sau nàỵ

Hoa quỳnh
Loài hoa nở về đêm nhắc nhở tôi hãy làm đẹp cuộc đời vào buổi tối hôm nay.
Xin giã từ các bạn vì tôi muốn làm một ẩn sĩ trong chốc lát. Dù các bạn có chế giễu hay nói gì đi nữa tôi cũng quyết trở lại túp lều hoang sơ của lòng mình để bình tâm suy nghĩ về những hành động đã qua. Trong bóng tối đêm thanh, tôi sẽ không xấu hổ vì những giọt nước mắt ăn năn sám hối.
Tôi đã lãng phí quá nhiều buổi tối cho những băng video hay cùng bạn bè la cà hết quán nhạc này đến quán kem kia. Nếu chỉ dành một phần thời gian ấy để học hành hay làm việc, có lẽ đời tôi đã đẹp hơn và gia đình tôi đã hạnh phúc hơn. Đàn em tôi đã bớt phải bới moi thùng rác hàng đêm để nhặt nhạnh bao nylon, vỏ cam, mảnh giấy. Chị em tôi đã bớt phải đứng đường chờ khách để bán rẻ thân xác của mình.
Dù trong bóng đêm không ai nhìn thấy, bông hoa đời tôi bắt đầu hé mở khi tôi biết vượt thắng chính mình.

Hoa súng
Loài hoa nào cũng dạy ta về tình yêu khiêm tốn. Dù hình dáng thanh tao, sắc màu tuơi tắn đến đâu đi nữa, nhưng bao giờ hoa cũng gắn bó với lá, với cành, bao gio cũng hòa mình vào cuộc sống chung. Có như thế hoa mới nhận được dòng nhựa sống chảy đều trong cơ thể.
Vì thế, dù con thuyền có nhỏ bé mong manh, em cũng đừng bỏ rơi người bạn tình chung thủy đang cùng em đồng hành, em nhé. Trên mặt biển đời chắc chắn em sẽ gặp những tàu buôn vĩ đại, những tàu chiến oai hùng. Anh đọc thấy trong mắt em niềm ước mơ giàu sang, hạnh phúc, an vui. Nhưng tình yêu luôn đòi chung thủy dù anh chẳng giàu có bằng người để tặng cho em chiếc nhẫn kim cương quý giá hay lọ nước hoa đắt tiền, cũng chẳng thông giỏi như người để đem cho em bằng kỹ sư, bác sĩ...
Em sẽ chỉ gặp thấy trên chiến thương thuyền đó nhưng khai thác mua chuộc và nhận được những vuốt ve lạnh lùng của bàn tay bằng đồng, những nụ hôn cưỡng đoạt của đôi môi bằng bạc.
Em sẽ chỉ gặp thấy trên chiến hạm tòa sắt thép bao quanh với bom đạn chờ nổ và hưởng niềm an bình giã tạo giữa lòng một ngục tù tàn bạo thôi em.
Hình như tình yêu chân thật thường khép kín đáo khiêm nhu. Cang khiêm tốn phục vụ, em càng giữ được tình yêu tươi đẹp. Càng xuống thấp, cỏ cây trong thung lũng tình yêu càng xanh tốt nhờ bóng mát của nước nguồn..
Tình yêu mà không có lỳ tưởng chí là sự kết hợp tầm thường.

Hoa tigôn (bleeding heart)
Cành hoa tigôn vượt tường bê tông cốt thép leo sang nhà bên ca.nh. Cô bé láng giềng ngắt trộm cánh hoa đỏ tươi ép vào tập vở học trò tặng bạn. Hoa trở thành sứ giả chuyển lời tình yêu cho những con ngườị Vậy mà có lần hoa tigôn cứ ám ảnh tôi về những thất bại trong cuộc tình tưởng tượng theo lời thơ của T.T.Kh để thương vay khóc muơớn, dù trái tim học trò chưa từng tan vỡ và vết thương lòng không có những giọt máu hồng rơị Có lẽ cành hoa nhắc nhở ta về tình thương nhân loại bao la, với những trái tim nho nhỏ quấn quanh nhau như vòng tay của đàn em thơ trên bãi biển đang hát vang bài: "Trái đất này là của chúng mình...". Vòng tay xanh đại dương giống như màu lá ôm tròn năm châu với những con người có trái tim hồng thắm dù màu da bên ngoài có thể là vàng, đỏ, trắng, đen, nâụ Tình thương chân thành sẽ luôn luôn vượt mọi bức tường ngăn cách để khâu chặt con người với nhau bằng sợi chỉ ngũ sắc nhiệm mầụ
Hoa xương rồng (cactus flower)
Làn gió nhẹ gửi hương hoa dìu dịu từ vườn anh tới tận phòng tôị Tối nay tôi quên khép cửa phòng anh a.. Bầu không khí trong mát, vắng tiếng xe và khói bẩn giúp tôi nhận ra ngay được vị ngòn ngọt của hương hoạ Sáng sớm mai đàn ong kết tổ ở nhà tôi sẽ bay sang để vườn quả, giàn mướp nhà anh kết tráị Chúng là những chiếc cầu cho con người gặp gỡ thương yêu nhau như cây thước, cục tẩy ta chuyền cho nhau mượn trong lớp mỗi ngàỵ Anh sẽ đi và đặt chân lên chiếc cầu yêu thương trong một đêm thanh nào đó lúc quên đóng cửa lòng mình.




Nghệ thuật tặng hoa


Trong cuộc sống của chúng ta, không ai là không đã ít nhất một lần tặng hoa cho người khác trong một dịp nào đó.  Lúc mua hoa tặng chúng ta thường để ý đến màu sắc, cách sắp xếp hoa khéo léo của người bán hoa mà ít có dịp tìm hiểu xem loại hoa mà chúng ta mua mang ngầm ý nghĩa gì.  Vì vậy, ta cũng nên mở rộng kiến thức bằng cách học hỏi một số ý nghĩa của các loài hoa thông thường mà chúng ta hay thấy mỗi lúc đi ngang qua tiệm bán hoa.
              Hoa được dùng để tặng trong rất nhiều dịp.  Nào là chúc mừng sinh nhật, chúc mừng thành công, khai trương cửa hàng, đi Tết và tặng hoa để tỏ lòng ưu ái đối với một người nào đó.  Hoa tượng trưng cho sắc đẹp nhưng đồng thời cũng tượng trưng cho một sự mong manh, yểu điệu.  Có lẽ vì lý  do này, nên không biết bao nhiêu nhà văn, thơ đã dùng hoa để tả người con gái.  Và có lẽ cũng vì lý do này mà người ta thường tặng hoa cho 'phái đẹp' nhiều hơn. 
            Vào mùa xuân hoa mai nở rộ, đón chào nàng xuân mới đang yểu điệu bước sang.  Hoa mai còn có một tên khác nữa là càn mai.  Trong phong tục của người Việt Nam ta, Hoa mai tượng trưng cho mùa xuân nhưng, hoa mai không chỉ có ý nghĩa đón mừng xuân mà còn biểu hiện cho tình yêu trung thành.  Hoa mai là biểu hiệu của sự trung thành trong tình yêu là vì hoa nở rất đúng hẹn, mỗi năm hoa đều nở đúng vào dịp xuân về không bao giờ sai hoặc trễ cả.  Vì vậy, hoa mai được giao một nhiệm vụ thật quan trọng trong thiên nhiên, đó là nhắc mùa xuân đến đúng hẹn. 
              Hoa đào cũng nở trong mùa xuân, vậy hoa đào mang ý nghĩa gì?  Hoa đào đại biểu cho tình bạn thân thiết.  Ngày xưa ba vị Lưu-Quan-Trương đã kết nghĩa nguyện thề làm bạn thân trong một vườn đào rực rỡ.  Có lẽ vì lời nguyện này mà mãi đến ngày nay, nếu thấy vườn nhà ai có nhiều hoa đào rực rỡ thì mọi người đều nhớ đến tích xưa và có thể đưa người bạn thân nhất của mình đến xin kết nghĩa.  Nếu bạn muốn thử thì cứ rủ một người bạn đến vườn đào kết nghĩa, biết đâu với phong cảnh trữ tình trong vườn đào thay vì kết nghĩa huynh muội (hoặc tỷ đệ) bạn sẽ đổi ý muốn kết nghĩa phu thê hơn.
              Còn nếu gặp một người đẹp mà tính khí kiêu căng hợm hĩnh thì sao?  Xin thưa nên gửi cho nàng một giò thủy tiên.  Thủy tiên là một loại hoa đắt tiền, đòi hỏi người trồng phải bỏ nhiều công phu chăm bón kỹ càng hoa mới chịu nở.  Như đã nói trên, hoa và 'người đẹp' tuy hai mà một, vì vậy muốn mời một người đẹp đi chơi bạn phải bỏ nhiều công .. dụ khị, đưa đón vậy mà nhiều khi nàng còn chưa chịu đi.  Đặc biệt chỉ có thứ thủy tiên của Á đông mới khó trồng chứ thủy tiên Âu châu, vừa nồng hương vừa dễ trồng, bỏ xuống đất là mọc như cỏ dại.  Vì vậy, trước khi định trồng một loại hoa, bạn nên bỏ công ra nghiên cứu xem loại hoa mình trồng có chịu nở hoa không đã.
              Hoa  lay-dơn mang ý nghĩa của sự hẹn hò.  Hoa này còn một cái tên khác nghe rất đài các nữa là "kiếm lan".  Hoa được gọi là kiếm lan vì lá nó dài giống như lưỡi kiếm, tiếng Anh gọi là gladiola.  Kiếm lan thường được tặng cho người mình thầm yêu với ngụ ý rằng mình mong được gặp mặt người yêu, vì vậy, người nhận sẽ tìm cách hẹn gặp người gởi hoa.  Nếu nhận bó hoa mà không biết ý người gửi thì thật là uổng công người tặng hoa.
            Màu trắng luôn được tượng trưng cho sự trong trắng, tinh khiết, chắc vì lý do này mà hoa cô dâu cầm thường được kết bằng hoa màu trắng.  Một trong những loại hoa được ưa thích hơn hết trong đám cưới là hoa lily.  Người Âu châu chia ra nhiều thứ lily mà người Á đông gọi chung là bách hợp, văn hoa hơn gọi là thụy liên.  Bách hợp có nhiều màu, chỉ màu trắng (Easter lily) mới được đại biểu cho sự tinh khiết, dùng trong bó hoa cô dâu.  Thứ bách hợp màu vàng điểm rằn (tiger lily) giống da hổ, các cô dâu không nên chọn làm hoa cưới, vì sẽ bị những người biết tên hoa chọc rằng cô dâu sẽ là hổ cái hoặc sư tử Hà đông.
            Hoa 'đừng quên tôi' (forget-me-not), tiếng Việt gọi là lưu ly thảo có một truyền thuyết rất lâm ly của một cuộc tình dang dở.  Chuyện kể rằng có cặp tình nhân này một hôm đi dạo bên bờ sông, bỗng cô gái nhìn  thấy một bông hoa thật đẹp.  Nàng muốn hái bông hoa đẹp kia nhưng với không tới.  Muốn làm đẹp lòng người yêu, chàng trai làm một hành động rất quân tử, vươn tay ra hái hoa cho nàng.  Chẳng ngờ đất bên bờ sông lở, chàng trượt chân ngã xuống, bị nước cuốn đi chỉ kịp ném bông hoa lên bờ cho người yêu với một câu nhắn tha thiết "Xin đừng quên tôi".  Từ đó, loại hoa này được mang tên 'đừng quên tôi'.  Tác giả xin nhắn vài lời với những 'quân tử' đọc bài này, nếu biết bơi hãy hái hoa bên bờ suối cho người đẹp.  Nếu không biết bơi xin đừng làm anh hùng ... rơm vì chàng chết ... nàng sẽ xuống thuyền sang sông với người khác.
            Nói đến hoa không thể không nhắc đến hoa hồng.  Hoa hồng không những là chúa tể các loài hoa mà còn được rất nhiều người yêu thích.  Hoa hồng còn được tôn làm sứ giả của tình yêu trên toàn thế giới.  Hoa hồng nhung đỏ thắm như màu máu được tượng trung cho sự nồng nàn, son sắt trong tình yêu.  Hoa hồng có thật nhiều màu nhưng có lẽ màu đỏ là màu duy nhất được dùng  để diễn tả tình yêu.
            Còn biết bao nhiêu loại hoa khác nữa nhưng giấy mực có hạn nên  người viết chỉ xin nêu lên thêm ý nghĩa của vài loại hoa thông thường.  Hoa huệ được biểu hiệu cho sự khao khát vật chất.  Người ta không dám cắm hoa này trong phòng ngủ vì ban đêm hoa tỏa hương rất nồng, làm ngộp giấc.  Các loại phong lan đều nói lên sự nồng nhiệt cao quí của mối tình.  Nó được dùng thay lời tỏ tình và đồng thời cũng là lời khen tặng.  Hoa thược dược, để xin trở  lại với người mình đã bỏ ra đi, và hẹn sẽ trung thành mãi mãi;  hoa lựu nói lên sự say đắm nồng nàn.  Hoa cẩm chướng bày tỏ ý phê bình người bạn, hoa pensee (tử la lan hoặc đồng thảo) là hoa của kỷ niệm êm đềm.   Hoa uất kim hương (tulip) mang lời trách 'không nhất quyết'. 
            Tặng hoa không chỉ đơn giản là mình muốn mua hoa cho người khác mà là cả một nghệ thuật.  Vì vậy lần sau khi tặng hoa cho một người nào đó bạn nên tìm hiểu xem loại hoa đó người nhận có thích không và mang ý nghĩ gì.  Nếu bạn sợ người nhận hoa không biết ý nghĩa của loại hoa bạn gởi thì thật đơn giản, nhờ cô bán hoa cho bạn một tấm thiệp nhỏ và bạn chỉ  việc viết ý nghĩa của loại hoa mà mình gởi lên tấm thiệp.  Đôi khi có những điều mà ta thấy viết lên giấy dể dàng hơn là nói thẳng khi đối diện một người nào đó, có phải không bạn?
 Có một điều bạn không bao giờ nên làm (trừ khi cố ý), đó là tặng cho người khác hoa héo.  Tặng hoa héo mang ngầm ý nghĩa bạn muốn kết thúc mối giao hảo với người được tặng hoa.  Nên nhớ một điều, người tặng hoa vào một ngày đẹp trời nào đó cũng có thể sẽ là người được nhận hoa.  Chắc chắn là bạn sẽ không muốn nhận một bó hoa ... héo phải không?


 Ở các nước phương Tây, người ta thường tặng hoa mỗi khi đến nhà nhau chơi. Thói quen tốt đẹp này đang rất thịnh hành ở Việt Nam. Nhưng tặng hoa cũng giống như tặng quà, không đơn giản chút nào. Người tặng phải chú ý đến đối tượng và hoàn cảnh cụ thể, nếu không dễ gây hiểu nhầm, nhiều khi còn phản tác dụng.
Ngôn ngữ các loài hoa:
   Kiến thức đầu tiên của tặng hoa là phải hiểu được “ngôn ngữ của các loài hoa”, bởi các loài hoa thường bao hàm những tình cảm và ý nghĩa khác nhau qua sự nhân cách hoá của con người. Như hoa hồng thể hiện tình yêu nồng nàn và tình hữu nghị thuần khiết, hoa tử đinh hương thể hiện sự cao quý và xinh đẹp. Hoa thủy tiên, hoa sen, mẫu đơn, hoa ly thể hiện sự thánh thiện, lịch sự. Hoa lan được coi là loài hoa thể hiện cho đức cao vọng trọng, mang khí thế của người quân tử. Hoa mẫu đơn, thược dược tượng trưng cho phú quý, may mắn, hạnh phúc và phồn vinh. Hoa sơn trà, thạch lựu thể hiện cho những năm tháng sôi nổi và tương lai sáng lạng .
Những chậu cây xanh như vạn niên thanh, tùng La hán, trúc, lan quân tử thể hiện cho sự trường thọ, mạnh khỏe. Hoa cúc thể hiện cho sự siêu phàm, thoát tục. Nhưng ở một số nước phương Tây và châu Mỹ La tinh lại coi cúc vàng là loài hoa tượng trưng cho điềm gở.
Tặng hoa như thế nào?
       Mọi người phải căn cứ vào những trường hợp và nhu cầu khác để chọn những chậu hoa làm quà. Nếu tặng hoa cho cặp vợ chồng mới cưới thì tốt nhất nên tặng hoa hồng hay cây trường xuân - loài hoa tượng trưng cho hạnh phúc, để chúc mừng cô dâu chú rể sống thủy chung bên nhau đến đầu bạc răng long. Nếu là người chuẩn bị hoa cưới cho cô dâu thì bạn nên chọn hoa lan, ly, hồng... Nếu tặng hoa cho người yêu thì nên chọn những loài hoa thể hiện được tình yêu như hồng đỏ, hoa tường vi, tử hương, lan hồ điệp...
Nếu đi dự sinh nhật, bạn cần phải suy nghĩ đến tuổi tác của đối phương để tặng hoa: nếu là thanh niên có thể tặng hoa hồng,nếu tặng cho bạn gái thì có thể tặng 1, 3, hoặc số hoa bằng với số tuổi của cô ấy, nếu ở độ tuổi trung niên thì bạn nên tặng hoa lan, hoa trà; nếu là người già thì nên tặng chậu trúc, vạn niên thanh, lan, lan quân tử, cây si nhỏ, tùng La hán...
Tặng hoa để chúc mừng bạn bè thăng quan tiến chức thì nên chọn cây xương rồng bà (cây bàn tay tiên), có ý là chúc thuận lợi và vạn sự như ý. Tặng hoa người ốm thì tốt nhất nên chọn những loài hoa có mùi thơm nhẹ như hoa hồng, hoa lan để an ủi, còn tặng hoa ly tức là mong người ta chóng bình phục. Tránh tặng những loài hoa hoặc những chậu hoa dễ gây dị ứng cho người ốm.
Tặng hoa cho người làm kinh doanh thì nên chọn những loài hoa tượng trưng cho sự nghiệp phát triển, tương lai sáng lạn như hoa đỗ quyên, hoa thược dược, dây trường xuân. Đối với các cán bộ lãnh đạo sắp về hưu thì nên tặng hoa mai, hoa dạ hương, hoa lan, lân quân tử, đây là những loài hoa lý tưởng nhất, vì chúng có ý nghĩa chúc sống lâu, luôn giữ được tấm lòng của người quân tử, mãi mãi nhiệt tình với người khác.
Đến nhà bạn bè vào những dịp lễ tết, bạn nên tặng những loài hoa mang ý nghĩa may mắn như thủy tiên, hoa ly, trạng nguyên, vạn niên thanh, cây cát tường...
Khi tiễn bạn bè đi xa, bạn có thể tặng người ta bó hoa nhành sam để chúc họ mọi sự tốt đẹp. Cũng có người tặng hoa thược dược để thể hiện sự luyến tiếc hoặc cành liễu thể hiện sự bịn rịn. Khi bạn muốn cổ vũ ai thì hãy tặng một bó hoa hồng đinh hương để chúc người ta thành công. Còn khi đi thăm người đẻ, nếu sinh con trai thì tặng hoa màu xanh da trời nhạt, sinh con gái thì tặng hoa màu phấn hồng. Vào một số ngày lễ tết nổi tiếng như Ngày lễ tình nhân thì tặng hoa hồng đỏ, ngày lễ Vu lan thì tặng hoa ly, tết cha thì có hoa sen đỏ, ngày Nhà giáo thì có lan kiếm, hoa cúc...
Ở một số nước như Trung Quốc, khi tặng hoa, người ta phải chọn bông theo số chẵn. Còn khi tiễn một người con gái đi xa, người ta không tặng một bông hoa đơn độc. ở Đức, bạn không được tặng hoa hồng đỏ cho vợ của bạn. ở Pháp, nếu đến nhà người quen ăn cơm, bắt buộc bạn phải mang hoa đến, nhưng nhớ là không được mang hoa cúc, vì ở Pháp, hoa cúc tượng trưng cho sự đau thương. Người Pháp cũng rất ghét hoa đinh hương. Ngoài ra, ở các nước Âu - Mỹ, khi tặng hoa không bao giờ được tặng 13 hoặc 15 bông, vì họ cho rằng hai con số đó không tốt lành.
Về màu sắc, màu đỏ thể hiện sự nhiệt tình; màu trắng thể hiện sự thuần khiết; màu vàng sáng thể hiện sự giàu có; xanh lá cây thể hiện tuổi thanh xuân; xanh da trời thể hiện niềm vui, hoà bình; màu tím thể hiện sự cao quý...


BẢO QUẢN HOA TƯƠI LÂU

Chúng ta rất thích tặng hoa và còn thích thú hơn khi được tặng hoa. Những tối sinh nhật, căn phòng của các chủ nhân ngập tràn hoa tươi thơm ngát. Nhưng chỉ sang ngày hôm sau, nhiều đóa hoa rực rỡ bỗng biến dạng trông như chiếc chổi cùn.
Các chuyên gia về hoa tin chắc rằng với sự chăm sóc chu đáo, đúng cách, ta có thể kéo dài tuổi thọ cho bó hoa, cho dù không phải là vĩnh cửu, nhưng chí ít cũng thêm được dăm ba ngày. Vậy thì ta phải làm gì?
 “Quý cô có cá tính”
Loài hoa cũng giống như con người vậy, cũng có loại cá tính mạnh, kẻ yếu, kẻ đỏng đảnh – hay khóc nhè, hoặc kẻ lãnh đạm. Cũng như chúng ta, loài hoa cũng không đội trời chung với một số “hàng xóm”, vì những giống đó tiết ra độc tố, không nên cắm hoa tuy líp với hoa thủy tiên vì như vậy hoa thủy tiên sẽ chóng tàn.
Để tránh điều này, người ta cắm hoa thủy tiên vừa được cắt khỏi cành vào một lọ riêng trong vòng một ngày. Sang ngày hôm sau, sau khi được thay nước mới có thể yên tâm căm hoa tuy-líp hoặc các loài hoa khác vào cùng. Trong số những loài hoa cũng có những “cô nàng” đỏng đảnh, phải dành riêng một lọ cho họ đấy. Đó là hoa cẩm chướng, hoa hồng, hoa ly…
Đấu tranh với stress
Các nhà bác học cho rằng, cây cỏ giống loài người đến mức có thể cảm nhận được “giây phút tận thế” của mình. Vì vậy, người ta cho rằng một trong những lý do những bông hoa bị cắt chóng héo là do hoa bị stress khi bị lìa khỏi cành và nước một cách thô bạo.
Các nhà thực vật học đã đo được những loài hoa bị cắt khỏi cành có “nhịp thở” không đều. Lúc đầu “nhịp thở” giảm đột ngột, sau đó ngay trước lúc héo, “nhịp thở” lại tăng đột biến. Nếu một ngày bạn nhận được một đóa hoa “đau khổ” như vậy, hãy giúp chúng thoát khỏi stress. Nếu bạn mang hoa từ phố giá lạnh vào căn phòng ấm cúng, cần cho hoa “làm quen” dần với nhiệt độ phòng bằng cách đặt chúng trên bệ cửa một lúc.
Cắt bỏ phần thừa
Ngay khi đem bó hoa về nhà, cần phải chăm sóc tỉa tót ngay. Hãy cắt những gai nhọn, giấy đóng gói và nên cắt hết phần lá thừa phía dưới (phần sẽ bị cắm vào nước). Khi lá tiếp xúc với nước trong thời gian dài sẽ làm nước đục và sản sinh các vi khuẩn.
Cần phải “làm mới” vết cắt dưới cành. Mỗi loại cành (mềm/cứng) cần sự chăm sóc riêng. Loại mềm cần cắt khoảng 3 - 4cm và cho một mẩu diêm vào nước cắm hoa. Như vậy sẽ giúp hút độ ẩm. Loại cứng cần dùng dao nhọn cắt chéo. Hoa cúc đại đóa cần dùng tay bẻ gãy cành dưới. Còn hoa cẩm chướng thì nên cắt ở phần dưới đốt. Việc cắt cành cần được làm dưới nước (trong bát, chậu hoặc nồi). Dụng cụ cắt cần phải sạch và nhọn, còn nước phải ấm.
Chế độ chăm sóc hoa đặc biệt (trước khi cắm vào lọ) cần được áp dụng cho những loài hoa có cành to, thí dụ như thược dược. Để loài hoa này sống lâu, cần bơm nước vào bên trong cành và dùng bông nút phía dưới lại.
Còn cành hoa ly thì phải ngâm trong nước sôi khoảng 2 phút. Phần dưới cành của các loài hoa có dạng củ hành (tuy líp, phong tín tử, thủy tiên) cần được cắt bỏ vì độ thấm nước kém. Phần dưới của thủy tiên sẽ ngừng tiết ra chất nhờn nếu đem nhúng vào nước 50 độ C.
Với phần cành dưới của hoa thược dược, cúc có thể hơ nhanh trên lửa và chỉ sau đó mới nên cắm vào lọ. Để ngăn cánh hoa mẫu đơn rụng sớm, cần để những cành hoa vào chỗ lạnh và khô ráo trong vòng một ngày trước khi cắm vào lọ.
Cành tuy-líp khi mới được cắm vào trong nước thường rất dễ gãy. Nếu bạn muốn hoa được tươi lâu, hãy cắm cành hoa trong tư thế “kìm kẹp” bởi một vật cứng nào đó trong một thời gian, có thể dùng giấy quấn cho cành thẳng đứng.
Hoa phong lan thường được bầy bán theo cành nhé trong một ống nước nhỏ. Một số cửa hàng bán hoa cho biết, nếu cắm bằng nước thường, phong lan sẽ tươi lâu hơn. Hoa hồng thường được cắt gai trước, sau đó đến những chiếc lá te tua. Trước khi cắm vào lọ, bạn cần cắt chéo gốc hoa và tẽ chúng ra làm mấy phần hoặc dùng búa đập (khoảng 2,5cm).
Chọn lọ hoa
Chúng ta vừa tỉa tót cho bó hoa ở phần trên, nay chúng ta cần chọn lọ hoa cho tương xứng. Điều rất quan trọng là dụng cụ cắm hoa bao giờ cũng phải sạch tối đa. Để nước không bị đục, người ta khuyên nên chọn bình hoa mầu sẫm. Nước để cắm hoa nên chọn nước sôi để nguội, nước đóng bình hoặc nước mưa.
Cần chú ý để tất cả các cành hoa đều được cắm ngập nước. Vì trong bó hoa thường có nhiều loại ngắn dài khác nhau. Tỷ lệ nước trong lọ cũng rất quan trọng, ảnh hưởng đến độ tươi của hoa. Đối với loại hoa cúc đại đóa, hoa hồng và hoa tuy-líp thì chiều cao của nước là 10cm, đối với hoa cẩm chướng, hoa thủy tiên là từ 10 - 15cm. Những loài hoa họ hàng của hoa thược dược cần được cắm trong lọ đầy ắp nước thì mới đảm bảo tuổi thọ dài lâu.
Cuộc sống mới ngọt ngào
Nếu bạn đổ nước vào lọ rồi lập tức quên hoa đi, đó là sự chểnh mảng không thể tha thứ. Hoa sẽ bị héo ngay và chỗ của nó sẽ không phải ở trong lọ mà là ở bãi rác.
Để cứu loài hoa, việc đầu tiên cần làm là “làm ngọt” cho đóa hoa bằng cách cho thêm đường vào lọ. Công thức như sau: 1 thìa to đường cho 1 lít nước. Thành phần này sẽ giúp hoa cẩm chướng, hoa hồng, tuy-líp, cúc tây nở rộ. Bạn nên lưu ý rằng những cành hoa được cắt khi còn nụ sẽ cần nhiều đường hơn những bông đã hé nở.
Để bảo vệ nước không bị nhiểm khuẩn, bạn cũng có thể cho thêm mấy miếng than, đồng tiền bạc (thìa hoặc nhẫn cũng được), hoặc cho một chút bột giặt vào nước. Nhiều người cũng khuyên cho muối theo tỷ lệ 1 thìa cà phê muối tinh cho 1 lít nước. Chất kháng khuẩn tốt nhất vẫn là thuốc tím (0,003g/1 lít nước), thuốc aspirin (0,001g hoặc 1 viên/1 lít nước).
Thuốc aspirin đặc biệt tốt cho hoa thược dược, hoa hồng và hoa cúc đại đóa. Hoa thủy tiên và tuy-líp hợp với thuốc tím. Những mẹo trên sẽ giúp để hoa được tươi lâu hơn.
Ngoài ra, cũng còn một vài cách nữa. Hoa tuy-líp thích lạnh. Vậy bạn nên bỏ thêm một vài miếng đá vào lọ hoa sẽ giúp hoa tươi lâu hơn. Hoa thược dược sẽ không phản đối nếu bạn nhỏ 3 - 4 giọt dấm vào lọ hoa. Hoa lay ơn sẽ rất biết ơn nếu bạn cho thêm muối (1 thìa cà phê/1 lít nước) hoặc một vài giọt a-mô-ni-ắc.
Trong các loài hoa, cũng có những kẻ “say khướt”. Ví dụ như hoa cúc tây. Hoa sẽ thấy dễ chịu khi nước trong lọ có chứa chất cồn. Chỉ có điều tỷ lệ rất vừa phải: 1 thìa cà phê/1 lít nước. Hoa phong lan cũng không từ chối “sống chung” với cồn. Bạn đừng có tiếc vài giọt cồn và để tỏ lòng biết ơn, hoa sẽ nở rộ cho vui mắt bạn thêm vài ngày nữa.
Quy định vệ sinh của hoa
Đa số các loài hoa cần được thay nước hằng ngày, rửa cuống hoa bằng nước xối, mỗi ngày cắt cuống khoảng 2cm. Mỗi ngày phải rửa lọ hoa bằng xà phòng, sau đó tráng bằng thuốc tím. Khi màn đem buông xuống, bạn phải bọc bông hoa lại bằng giấy và đặt bó hoa vào xô nước. Sáng ra bạn sẽ thấy bó hoa trông tươi tắn và lại sẵn sàng để được cắm vào lọ.
Hoa phong lan sẽ tươi lâu hơn nếu bạn nhúng đầu hoa vào nước lạnh mỗi buổi tối. Những loài hoa có bông mọc dọc theo cuống sẽ tươi lâu hơn nếu bạn thường xuyên cắt bỏ những bông héo. Chính vì vậy, các bông ở trên cành sẽ nở đẹp hơn. Thỉnh thoảng, bạn cũng nên xịt nước từ trên xuống dưới bó hoa và dọc hai bên.
Nên tránh xối nước trực tiếp vào cánh hoa. Hoa thủy tiên, cẩm chướng và hoa hồng cần được xịt nước vài lần trong ngày. Nhưng không phải hoa nào cũng thích như vậy, hoa phong lan sẽ bị ố hoặc cánh hoa sẽ bị quăn.
Nếu bó hoa trông hơi rủ có thể “tái tạo” lại bằng cách ngắt bỏ bớt lá, cắt thêm 1 ít cành dưới nước, xịt nước lạnh, dùng giấy ẩm bó bông hoa lại và ngâm cả bó hoa trong xô nước ấm trong vòng 2 tiếng. Hoa hồng và các loài hoa có cuống hoa cứng sẽ “hưởng ứng” tích cực với một số biện pháp “cứu sống” khác.
Bạn lấy túi giấy bọc toàn bộ bó hoa, chỉ để chừa phần cuống và nhúng 1-2 phút vào nước sôi cao chừng 2,5cm. Sau đó cắt cuống hoa (dưới nước) và cắm vào bình hoa với nhiệt độ trong nhà (cho 1 thìa cà phê cồn/1 lít nước). Những bông hoa tuy-líp sau khi cắt khỏi gốc rất dễ héo, nhưng nếu thả cuống hoa vào nước nóng, chúng sẽ “lại người” rất nhanh.
Nơi đặt lọ hoa lý tưởng
Điều kiện tốt nhất là chỗ lạnh và sáng, cách xa các thiết bị sưởi ấm. Làm “hàng xóm” với bệ sưởi, tivi và máy tính cũng rất phản cảm, vì vậy nóc tivi là chỗ tối kỵ. Phòng càng lạnh thì tuổi thọ của bó hoa càng lâu.
Những bó hoa cũng không chịu nổi ánh sáng trực tiếp của ánh nắng. Chúng cũng dễ “hy sinh” bởi biến đổi nhiệt độ và gió lùa. Thêm một yếu tố độc hại cho hoa nữa là chất tiết ra từ những hoa quả chín. Nếu để 1 đĩa táo chính cạnh bình hoa, hoa sẽ héo rất nhanh. Những cánh hoa héo cũng tiết ra chất etilen khiến hoa chóng tàn, vì vậy ta nên loại bỏ những cánh hoa héo và lá úa khỏi bó hoa.
Tuổi thọ không là vĩnh cửu
Vậy thì sau bao nhiêu khổ ải của chúng ta như vừa nêu trên, bó hoa sẽ làm ta vui mắt được bao lâu? Cúc đại đóa có thể trang hoàng cho căn nhà trong vòng 10 ngày, nếu được cắm trong bình nước thường và 20 ngày, nếu được cắm trong bình nước pha đường.
Hoa lay ơn chớm nở, hoa tuy-líp, hoa ly ly, hoa quả chuông, hoa mẫu đơn có thể giữ tươi tắn trong vòng 10 ngày. Hoa thược dược, hoa hồng có tuổi thọ 5 - 6 ngày, hoa cẩm chướng có thể cắm được 14 - 15 ngày, hoa ly để được đến 10 ngày.


HOA LAN - KỸ THUẬT NUÔI TRỒNG
THÚ CHƠI LAN
Bùi Xuân Đáng
.....................
Trồng Lan dễ hay khó



Nhiều người cho là Lan rất khó trồng và mất nhiều công sức. Điều này chỉ đúng một phần nếu so với trồng hoa hồng, hoa cẩm chướng chẳng hạn. Nhưng nếu so với Lan đất Cymbidium thì cũng dễ trồng như nhau. Chỉ cần tốn chừng 30 phút một tuần cho 50 chậu Lan đủ loại.

Chúng ta nên nhớ là Lan mọc ở núi cao, rừng rậm trên khắp 5 châu, thời tiết, khí hậu mỗi nơi một khác, do đó chúng ta cần tìm hiểu 2 điều quan trọng sau đây:

1 - Đừng bao giờ thấy cây Lan có hoa đẹp mà vội vã mua ngay. Cần tìm hiểu cây Lan này có thích hợp với nhiệt độ và ánh nắng chỗ chúng ta đang ở có để Lan sống hay không?

2 - Chúng ta sẽ để cây Lan đó ở đâu, trong nhà hay ngoài vườn, mùa đông lạnh xuống là bao nhiêu độ? Mùa hè nóng tới bao nhiêu độ? Chỗ để Lan có đủ ánh nắng hay không? Nắng buổi sáng hay nắng buổi chiều?

Khi trồng Lan cũng như khi trồng bất cứ loại cây nào ta phải hiểu rõ loại cây đó cần đến những vấn đề chính như nhiệt độ, ánh sáng, tưới nước, bón phân ra sao?

NHIỆT ĐỘ: Người ta chia Lan trong 3 loại nhiệt độ sau đây:

C = Cool Lạnh 40 - 50 F Dưới 80 F Paphiopedilum

I = Intermediate Vừa 55 - 65 F Dưới 85 F Phalaenopsis, Cattleya

W = Warm Ấm 60 - 65 F Dưới 100 F Vanda

Trên đây chỉ là nhiệt độ lý tưởng, thực ra Lan có thể chịu lạnh hay nóng hơn một vài giờ mà không sao cả, nhưng không thể chịu lâu dài được. Cũng có những loại chịu được cả nóng lẫn lạnh như Cymbidium, Dendrobium Australia..v..v... Vì vậy khi mua Lan cần biết rõ cây đó thuộc loại nào. Ngoài ra nhiều cây Lan cần sự khác biệt về nhiệt độ giữa ngày và đêm phải chênh lệch từ 10 - 15 F, chẳng hạn như Cymbidium cần ban đêm phải dưới 55 F mới ra hoa.

ÁNH NẮNG: Những loại Lan cần ánh nắng như sau:

Full sun nhiều nắng cho Vanda, Cymbidium, Dendrobium.

Bright light nắng sáng hay chiều cho Cattleya, Oncidium, Odontoglossom.

Shade bóng rợp cho Masdevalia, Phalaenopsis, Paphiopedilum.

Ánh nắng mùa hè ở miền Nam California thực là gay gắt nếu không có lưới che, lá Lan có thể cháy nắng trong vòng nửa giờ. Nhưng nếu thiếu ánh sáng Lan sẽ không ra hoa. Nhà bên cạnh Lan nở đầy vườn mà chúng ta không có hoa, vì họ có nắng mà ta không có. Làm sao để biết ta có đủ nắng hay không? Nếu lá xanh thẫm, mềm và rũ xuống tức là thiếu nắng. Lá vàng ngả mầu tía, cây bị cọc lại là quá nhiêu nắng. Lá cây màu xanh hơi vàng là đủ nắng.

TƯỚI NƯỚC

Chúng ta luôn nhớ rằng 70 - 80% Lan bị chết là vì tưới quá nhiều. Lan mọc ở trong rừng, trong núi có khi mấy tháng không mưa mà vẫn sống. Cho nên định luật chung, vào mùa hè khi cây Lan ra mầm mới, rễ cây mọc nhiều, tưới nhiều nước. Bớt tưới nước vào mùa thu khi cây ngưng tăng trưởng và vào mùa đông chỉ tưới nhẹ cho cây khỏi bị khô, ngoại trừ trường hợp cây đang ra hoa. Thông thường tại Orange County mùa hè tưới 2 - 3 lần một tuần. Loại Vanda tưới mỗi ngày, mùa đông mang vào trong nhà để ở cửa sổ có nắng. Mùa thu mỗi tuần 1 lần. Mùa đông, đầu mùa xuân 2 tuần một lần ngoại trừ khi có gió Santa Ana. Mùa hè khi tưới nước, phải tưới cho thật đẫm, có khi tưới đi rồi tưới lại.

ẨM ĐỘ VÀ GIÓ

Lan ưa ẩm độ 50 - 60% riêng loại Vanda cần ẩm độ 70 - 80%. Mùa hè nên phun nước xuống đất để tăng thêm độ ẩm, không nên tưới vào lá. Lan ưa ở chỗ thoáng gió, nếu kín gió Lan mọc chậm và dễ bị bệnh.

BÓN PHÂN

Phân bón Lan thường mang 3 nhóm chữ số như 30-10-10, 15-15-15, 10-30-20. Nhóm đầu chỉ số lượng Nitrogene giúp cho cây lá mọc mạnh, nhóm thứ hai chỉ số Phosphorus giúp cho hoa, nhóm thứ ba chỉ số Potassim giúp cho củ và rễ. Do đó mùa hè khi cây mới mọc cần loại 30-10-10, khi cây đã ngưng tăng trưởng vào mùa thu bón loại 10-3-20 ( Blossom booster ) thúc cho hoa nở. Nếu chỉ có ít cây và không muốn đổi loại phân nên dùng 15-15-15 hoặc 20-20-20... Không nên mua loại phân trong Nitrogene có chất Urea. Nên nhớ chỉ bón 1/4 hay 1/2 một hìa cà phê gạt cho 1 gallon nước... Nên áp dụng câu Weakly và Weekly nghĩa là bón rất loãng và bón mỗi tuần một lần. Khi thấy đầu lá bị đen lại đó là dấu hiệu bón quá nhiều phân và có muối đọng ở trong chậu. Mỗi sáng nên tưới một lần với Epson Salt tức là Magnesium Sulfate 1 thìa súp cho 1 gallon nước để cho rã hết chất muối trong cặn nước và phân bón. Sau đó tưới cho thật đẫm để xả cho sạch.

Khi cây Lan èo uột vàng úa mà bón nhiều phân, tưới nhiều nước là giết cây Lan mau lẹ.

THAY CHẬU

Khi cây đã quá lớn mọc ra ngoài chậu, khi bị thối rễ hay đã quá 2 năm, nên thay chậu vì vỏ cây nuôi Lan đã mục. Nếu không thay sẽ bị úng nước và thối rễ. Chậu đất hay chậu nhựa đều tốt, nhưng chậu nhựa cần đục thêm lỗ cho thoát nước. Nên chọn chậu vừa đủ cho Lan mọc trong 2 năm. Đa số người mới trồng thường dùng chậu quá lớn, lúc nào cũng ẩm ướt hay bị thối rễ Lan có thể trồng bằng vỏ cây, đá, gạch vụn..v. v... Vỏ cây thông (Fir bark) tiện lợi và rẻ hơn cả.

Vỏ cây vừa (medium) cỡ từ 1/4 đến 1/2 inch dùng cho Cattleya, Dendrobium, Phalaenopsis hoặc chậu từ 4 đến 8 inches.

Vỏ cây lớn (coarse) dùng cho các loại Vanda hay chậu lớn trên 10 inches.

Thời gian tốt nhất để thay chậu là khi mầm non vừa ra rễ. Cắt bỏ các rễ thối, các củ hay nhánh đã già. Nếu muốn tách ra nhiều chậu phải để ít nhất là 3 nhánh hay 3 củ. Sau khi thay chậu, để Lan vào bóng mát và ngưng tưới từ 1 đến 3 tuần lễ để thúc cho rễ chóng mọc.

SÂU BỌ VÀ ỐC SÊN

Chúng ta có thể diệt các loại sâu bọ bằng xà phòng rửa bát, Mathalion 50 hay Diazinon Ultra pha với nước và phun vào thân hay lá. Ốc sên và sên không vỏ, rắc bột trừ sên hiệu Correy's trên gốc cây hay mặt chậu.
NHỮNG LOẠI LAN CÓ THỂ NUÔI Ở NGOÀI VƯỜN TẠI ORANGE COUNTY
Brassavila digbyana, nodosa. Cattleya, Cymbidium, Dendrobium australia formosum, nobile, Encyclia, Oncidium, Paphiopedilum, Schomburgkia, Stanhopea và Zygopetalum.
NHỮNG LOẠI LAN ĐỂ Ở CỬA SỔ HOẶC ĐỂ ĐÈN Ở TRONG NHÀ
Mini cattleya, Phalaenopsis, Masdevalia, Miltonia, Pleuratholis, tuy nhiên trồng Lan trong nhà cần tăng thêm hơi ẩm và gió.

Trên đây chỉ là những điều căn bản. Muốn trồng Lan thành công, cần quan sát và nhận xét cách trồng của những vườn Lan địa phương, học hỏi các bạn bè và các hội hoa Lan cũng như rút kinh nghiệm bản thân. 

(Trích nguyệt san Phụ Nữ Gia Đình 8/03)
Tài liệu Nuôi trồng , Chăm sóc Hoa lan :
Kỹ thuật thuần dưỡng và chăm sóc lan rừng - Những năm gần đây, chơi lan là một thú chơi tao nhã của những người yêu hoa. Tuy nhiên, người yêu hoa lại muốn hướng tới một giò lan phong cách tự nhiên, hoang dã và không gì khác là lan rừng http://agriviet.com/
Hoa lan Việt nam: Theo Gunnar Seidenfaden một thảo mộc gia danh tiếng người Đan Mạch (1908- 2001), giáo sư Leonid Averyanov, Nga Sô và các nhà khoa hoc trong nước và ngoại quốc, Việt nam có khoảng trên 150 loài và trên 1000 giống. Sở dĩ có có sự phỏng đoán như vây là vì có nhiều giống lan hãy còn ở trong cánh rừng hoang dã, dốc núi cheo leo hay vực sâu thăm thẳm mà loài người chưa từng đặt chân đến hoặc nhìn nhận ra. http://hoalanvietnam.org/
Hoa Lan : Phong Lan - Địa Lan .http://www.dalatrose.com/
Trồng, chăm sóc phong lan Phong lan là loài hoa nở lâu ngày và được nhiều người chọn để làm đẹp cho nhà mình. Tuy nhiên, đây là một loại hoa khó trồng, nếu không biết cách chăm sóc, nó rất dễ chết. Dưới đây là một số kỹ thuật trồng.
Phong lan http://www.nhanong.net/
Phong lan Việt Nam (A-Z)  - Mua bán phong lan, giống, vật tư trồng phong lan - Những bông hoa Phong lan đẹp nhất     http://www.vietlinh.com.vn/svc/
Chơi Địa lan: Dễ đâu, khi thiếu kiên tâm
PHÁT TRIỂN NGHỀ TRỒNG PHONG LAN DƯỚI ÁNH ĐÈN LED

CHƠI ĐỊA LAN: DỄ ĐÂU, KHI THIẾU KIÊN TÂM

 
Địa lan là các loại lan trồng trong đất, chúng tồn tại khắp các vùng đồng bằng, trung du và miền núi nước ta. Ngoài ra còn có một số loại Địa lan được nhập từ các nước trên thế giới. Đời xưa gọi lan là vương giả lương, vì hoa lan thanh nhã bất phàm...
 
Tính ra, Địa lan có tới vài trăm loài, mà hiện vẫn chưa có thống kê đầy đủ. Trong số ấy, không phải loài nào cũng có hương và đều được người đời ưa chuộng. Một số loại có sắc đẹp nhưng không có hương; một số khác có hương, nhưng hoa ngắn thấp lẫn vào lá mà người xưa gọi là cỏ rả, hoặc một số loại lá lại quá to, thân cây thô cứng, nên những loại ấy đều không được coi trọng và không được xếp vào hàng quý hiếm.
 
Các loại lan quý hiếm thường phải có hương và đặc biệt phải nở vào đúng dịp Tết Nguyên đán. Những loại này có ở Hà Nội, một số tỉnh thành phố, hoặc ở một số triền núi như Sapa, Yên Tử, chùa Hương Tích... Thông thường, một chậu Địa lan dưới mười cành có giá từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng tùy loại. Và tất cả đều được trồng vào các chậu đẹp, được chăm bón, giữ gìn cẩn thận. Có thể kể một số lớn Địa lan được ưa chuộng như: Thanh Lan, Mạc Lan hay Mặc Lan, Hoàng Vũ, Cầm Tố, Hoàng Điểm, Đại Hoàng, Ngân Biên, Bạch Ngọc, Trần Mộng, Đông Lan, Tứ Thời…
 
Trong Thanh Lan lại có ba loại: Đại Thanh, Trường Thanh và Đoản Thanh thường nở vào dịp Tết Nguyên đán. Đại Thanh là loại có màu xanh trong như ngọc, dò hoa to có đường kính gần 1cm, dài 80cm đến 1m, có nhiều hoa trên một dò, nở từng bông một từ dưới lên trên, kéo dài ba tuần mới tàn. Cây Đại Thanh có lá dài trên 60 cm, xanh biếc, cây uốn cong mềm mại, hương thoảng và lan xa. Còn Trường Thanh lại có lá dài tương tự Đại Thanh nhưng mỏng hơn chút ít, nhìn kỹ cũng không xanh biếc bằng Đại Thanh, hoa dầy và nhỏ hơn Đại Thanh, hương thơm; dò hoa có đường kính khoảng 0,8cm, cao 70-80cm. Riêng Đoản Thanh, hoa và lá đều ngắn nhỏ hơn hai loại Đại Thanh và Trường Thanh; lá dài 40cm màu diệp lục nhạt hơn Trường Thanh, dò hoa chỉ cao khoảng trên dưới 40cm; hương tỏa lan xa.
 
Mạc Lan có hai loại chính là Đại Mạc và Mạc Biên, ngoài ra còn có vài loại mọc trên núi, có hương, lá dài hơn hai loại hoa trên. Đại Mạc có hoa màu nâu đen (đen nhạt); lá dầy và xanh, dài 40-50cm; dò hoa cao 50-60cm. Mạc Biên, tương tự loại Đại Mạc nhưng khác ở chỗ lá có điểm trắng ở hai mép. Các cánh hoa cũng có điểm trắng mờ. Các loại Mạc Lan đều nở vào dịp Tết Nguyên đán và có hương đậm, lan xa.
 
Hoàng Lan có ba loại: Đại Hoàng, Hoàng Vũ, Hoàng Điểm. Trong dòng Hoàng Điểm lại chia ra làm hai loại: Hoàng Điểm họng đỏ và Hoàng Điểm họng vàng. Hoàng Điểm họng vàng có người còn gọi là Hoàng Nhị Điểm vì cánh hoa, họng hoa có hai chấm nâu nhạt. Hoàng Điểm họng đỏ có lá dài nhưng nhỏ hơn Đại Hoàng. Dò hoa bé và thấp hơn, khi hoa nở trong họng có chấm đỏ, cành vàng. Loại này không qúy bằng loại Hoàng Điểm họng vàng xẫm. Trong ba loại Hoàng Lan thì Hoàng Vũ quý hiếm hơn cả. Hoàng Vũ có màu vàng, ngọn và cánh hoa quay theo ánh sáng cong lên như múa. Lá dài trên 40 cm, hình kiếm hơi quăn nên người ta gọi là phản kiếm. Dò hoa cao và nhỏ bằng Đoản Thanh. Đại Hoàng lá to và dài tương tự Đại Thanh nhưng mỏng và màu lá nhạt hơn, về mùa hè hơi hanh vàng. Hoa thưa, mới nở màu xanh nhạt, khi nở hết màu vàng.
 
Lan Cầm Tố dò hoa cao từ 1-1,2m, đường kính to trên dưới 1cm. Có nhiều bông hoa trên một dò hoa. Màu hoa xanh, họng vàng, viền trắng mờ ở trên hai mép cánh. Lá bản to hơn lá Đại Thanh, dài từ 80-100cm. Hoa nở vào dịp Tết Nguyên đán. Đặc biệt hoa thưa, mịn màng đẹp như màu tơ thiên tạo, hương thơm nhẹ nhàng hấp dẫn.
 
Lan Ngân Biên lá nhỏ uốn cong mềm mại, hai mép lá có viền trắng; hoa vượt cao trên lá, có hương thơm lạ; chiều dài của lá khoảng 40 cm, chiều rộng 1cm vút nhỏ dần. Hoa nở vào đầu thu. Có một loại lan giống lan Ngân Biên chỉ khác lá cứng hơn thường trổ thẳng như lưỡi lê, đó là lan Kim Biên không giá trị bằng Ngân Biên.
 
Lan Bạch Ngọc là loại lan có hoa trắng nở vào cuối hè, lá to và ngắn hơn Ngân Biên chút ít. Có hai loại Bạch Ngọc: Bạch Ngọc Đại Diệp và Bạch Ngọc Tiểu Diệp. Loại Đại Diệp lá và hoa to hơn so với loại Tiểu Diệp, ngoài ra còn một loại Bạch Ngọc có tên gọi Bạch Ngọc Chân Hương, hoa có chấm như tàn hương phẩy vào, loại này có củ to như củ hành ta, du nhập từ Trung Quốc sang Việt Nam từ lâu nên rất hiếm. Hoa nở vào mùa hạ, hương thơm lạ thường. Khách tới nhà vừa đến ngõ đã ngửi thấy hương lan nhẹ nhàng.
 
Lan Trần Mộng là loại lan có dò hoa dài, màu nâu nhạt, nở vào mùa đông sang tới đầu xuân; lá dài và to ngang với lá cầm tố nhưng thon hơn và không bóng. Đông Lan là loại lan có hoa nở vào mùa đông, lá giống lá Thanh Trường nhưng không mềm mại, uyển chuyển như Thanh Lan, hoa đốm nâu vàng. Còn lan Tứ Thời là loại lan có hoa nở bốn mùa, nhưng rộ hơn vào mùa xuân; lá nhỏ và dài như lan Kim Biên nhưng không có diềm trắng ở mép lá; màu hoa nâu nhạt hơi ngả sang vàng mờ. Hoa thấp, nhưng hương rất thơm...
 
Khi trồng và chăm sóc Địa lan người xưa có câu “cửu nguyệt phân lan”, tức là tháng chín tách lan để trồng và thay đất. Tuy nhiên, nếu cứ tháng chín đưa lan ra để tách thì sẽ mắc sai lầm, vì có những loại lan vào thời điểm ấy đang ra hoa hoặc mầm đang nẩy, nếu ta tách lan, phân lan để trồng sẽ bị thui chột hoa và mầm. Về nguyên tắc chung khi tách lan, trồng lan là phải chơi hết rồi mới tách nên chơi một dò hoa khoảng hai tuần là vừa phải. Nếu tách cây phải xem xét kỹ sức của lan và mầm nhú lan khỏe, mầm vươn dài khoảng mười phân (10cm) mới tách. Tháng chín âm lịch là vào cuối thu, tiết trời mát dịu, vào thời điểm này các loại lan nở vào mùa hè như: Bạch Ngọc, Ngân Biên, Kim Biên, Tứ Thời… hoa đã tàn, mầm đã già có thể tách, san tỉa, sang chậu được thuận lợi. Với các loại lan nở vào dịp Tết Nguyên đán như: Thanh Lan, Mạc Lan, Cầm Tố, Hoàng Lan… thì đây là lúc cây đang ươm nụ, thậm chí có dò chăm bón tốt nụ đã trổ dài tới năm mười phân; vì vậy không nên phân lan mà chỉ cho thêm đất và bón cho chúng. Cần chú ý tuyệt đối không tưới nước tiểu thời điểm này vì mầm còn non sẽ bị xót, ắt sẽ dễ thui.
 
Khi trồng Địa lan không để dí đất, úng nước hoặc bị sâu rệp, lan sẽ còi cọc không phát triển được hoặc bị phá hủy. Ta nên cho một lớp vỏ ốc ở dưới, đặt lan nhẹ nhàng, với các lá theo hướng đã định. Đất càng nhẹ, làm càng kỹ càng tốt. Lớp đất trên cùng có thể to hơn các lớp đất dưới. Phần đất ấp sát củ cao trên miệng chậu để sau một thời gian tưới, đất tụt xuống dần là vừa. Nếu đất tụt xuống dưới miệng chậu, cần xếp thêm đất cho rễ và củ được mát. Chọn chậu cần chọn các chậu thoát nước, giữ được mát cho gốc cây. Có thể chọn các loại chậu cổ, nhất là chậu sành Tầu thường là cốt xốp không bị nóng chậu không làm ảnh hưởng tới lan.        
 
Muốn cho lan tốt, khi trồng cần làm vệ sinh, bỏ hết các rễ thân thối, cọ sạch các lá sâu rệp, tách bỏ các dò bị vàng lá; dùng đất bùn ao phơi khô tẩm đạm, nước tiểu hoặc nhào đất với bùn, với phân ủ rồi mới phơi khô. Hàng tuần tưới cho lan một, hai lần bằng nước gạo, nước tiểu pha loãng, hoặc lấy nước trong từ ốc, cá ngâm không có mùi ôi thối; cần có thuốc chống sâu rệp, tránh các tia nắng hướng tây rọi vào làm táp lá; luôn nhặt các lá rụng phủ ở các gốc để tránh không bị rệp trú ẩn. Thượng tọa Huệ Đăng, người chuyên doanh Địa lan cho hay, trồng Địa lan cần phải kinh qua việc chăm sóc cây vào ngày “trái gió, trở trời”. Lan phụ thuộc rất lớn vào thời tiết lạnh, nóng và cách bón phân. Kết hợp nhuần nhuyễn các yếu tố này, lan sẽ ra hoa vào đúng dịp Tết, đạt tỷ lệ 80%.
 
Trồng lan là một nghệ thuật, có người chơi lâu cũng chưa thuộc chúng. Chơi Địa lan cần phải biết giá trị các loại lan khác nhau. Những loại lan quý, hoa phải cao vượt trên lá, hoa to và có sắc thì càng quý; hoa lâu tàn, hương lan xa; lá nhỏ, ngắn và mềm mại; dò hoa vươn lên uyển chuyển, thanh cao.

HOA LAN
Phong lan, (tên khoa học: Orchidaceae) là một họ thực vật có hoa, thuộc bộ Măng tây, lớp thực vật một lá mầm. Họ Orchideceae là một trong những họ lớn nhất của thực vật và có các thành viên mọc trên toàn thế giới, ngoại trừ châu Nam Cực; có cây hoa lan sống dưới mặt đất và chỉ nở hoa trên mặt đất cũng như có cây hoa lan sống tại vùng cao nguyên của dãy Himalaya; hoa lan có thể tìm thấy tại các vùng có khí hậu nhiệt đới như trong rừng già của Brasil đến các vùng có tuyết phủ trong mùa đông như tại bình nguyên của Manitoba, Canada; hoa lan có loại mọc trong đất (terrestrial), có loại mọc trên cây cao (epiphyte) và có loại mọc trên đá (lithophyte).Hoa lan được người tiêu dùng ưa chuộng vì vẻ đẹp đặc sắc và các hình thức đa dạng của chúng. Cũng giống như cây lan, hoa lan hầu như có tất cả các màu trong cầu vồng và những kết hợp của các màu đó. Hoa lan nhỏ nhất chỉ bằng hạt gạo trong khi hoa lan lớn nhất có đường kính khoảng 1 m.Đa số các loại hoa lan được bán rộng rãi trên thị trường thường không có hương thơm nhưng trong tự nhiên có rất nhiều loại hoa lan có mùi thơm đặc trưng. Vanilla là một loại hoa lan mà hương thơm được dùng trong các loại ẩm thực của thế giới và có nguồn gốc từ Mexico; trong khi đó có các loại hoa lan tỏa ra mùi như thịt bị hỏng để hấp dẫn các côn trùng. –
 Hoa Phong lan có vòi hoa cao, mảnh khảnh với những bông hoa cực kỳ đẹp gồm 3 cánh trong, ba cánh ngòai và một cánh hoa chụm lại (lưỡi) phân biệt với các cánh hoa khác. Phần cuối của môi dưới hoa, kiểu phát hoa, đài hoa – là những tên gọi của những phần kết cấu kỳ diệu như ta thấy
Có thể cho rằng phong lan là loại hoa gây ấn tượng và tao nhã nhất trong các ho hoa đối với con người. Trong hàng triệu năm, họ phong lan phát triển mạnh và tiến hóa lan rộng không ngừng từ Bà Mẹ thiên nhiên, và sự bùng nổ của những loài hoa đối thủ của nó từ con người.

Cách đây khoảng 120 triệu năm, thời kỳ khủng long, một cây hoa tráng lệ xuất hiện và hiện hữu- ta gọi là phong lan. Sự tiến hóa dẫn tới việc mất đi nhiều loại cây và thú nhưng đối với phong lan chúng đã nở hoa, phát triển trên các đại lục. Ít nhất có 36.000 loài trên hành tinh chúng ta hiện nay- và có thể còn có những loài chưa được biết đến và hãy còn chờ đợi con người khám phá.

Phong lan thu hút sự thụ phấn bằng nhiều cách như: mùi thơm, bắt chước và sự rón rén lén lút. Phong lan với mùi thơm ngọt ngào thường thu hút loài ong-với những cánh có mùi . Phong lan cũng có thể thụ phấn bằng cách bắt chước hình dạng côn trùng như ong, bướm với những phần trên cách hoa của chúng. Cách thụ phấn thứ ba là là lén lút. Lan hài thu hút vậtcon thụ phấn sắp tới mép bao phấn của nó, và rồi côn trùng rơi vào đó, và như thế có những cánh hoa dài sẽ chạm đất. Và những loại côn trùng không đơn độc thụ phấn cho phong lan mà các loại hưu nhũ nhỏ, chim sâu, dơi và gió cũng có thể đóng góp cho sự tồn tại của các giống phong lan.

Hàng thế kỷ qua, hoa phong lan đã là biểu tượng cho tình yêu, vẻ đẹp và sự quí phái. Vào thời kỳ Hy Lạp cổ, hoa phong lan đại diện cho tính kiên cường và người Trung Hoa gọi phong lan là “vua của các mùi hương”. Suốt thời kỳ Trung Cổ, phong lan được xem như loại thuốc tăng cường tình dục và được dùng làm bùa yêu. Sự sưu tập nghiêm túc các loài phong lan bắt đầu từ thế kỷ thứ 18, nhưng do sự hiếm có của chúng vào lúc bấy giờ nên chỉ có rất ít nhà thực vật học và những nhà sưu tầm tài tử thưởng thức chúng. Đến năm 1818, William Cattley trở thành người đầu tiên cho phong lan nở hoa (đó là loài Cattleya), sự kiện này đã làm thay đổi thế giới loài hoa. Các khu rừng bị tước đoạt hàng triệu giò phong lan, đưa phong lan vào danh sách các giống loài có nguy cơ bị tuyệt chủng. Một giò phong lan đơn lẻ được bán với giá hàng nghìn đô la Mỹ. Từ thực tế đó, việc khai thác lan đã bị cấm và các giống loài hiện nay được lai tạo và trồng đễ thương mại hóa.

Điều gì sẽ mang đến cho phong lan trong tương lai? Đó là thánh thức lớn nhất hiện tại đối với con người. Sự bế tắc môi trường của chúng ta sẽ lấn át hay sự yên nghỉ của phong lan sẽ trở lại, được thử thách qua hàng thiên niên kỷ, tồn tại lâu hơn chúng ta? Sự tồn tại hiển nhiên của phong lan sẽ không mất đi tính thanh lịch và huyền thoại tiền sử trong trí nhớ của những người hâm mộ.
Tư liệu về Hoa lan :
Lan, hay Phong lan : http://vi.wikipedia.org/wiki/
Hoa lan được người tiêu dùng ưa chuộng vì vẻ đẹp đặc sắc và các hình thức đa dạng của chúng. Cũng giống như cây lan, hoa lan hầu như có tất cả các màu trong cầu vồng và những kết hợp của các màu đó. Hoa lan nhỏ nhất chỉ bằng hạt gạo trong khi hoa lan lớn nhất có đường kính khoảng 1 m : http://hoaphonglan.org/
Hoa Lan Việt “Vua chơi lan, quan chơi trà” - câu nói từ xưa của ông cha ta đã ngầm cho biết nét đẹp thanh tao, cao quí của loài hoa lan. Ngày nay hoa lan vẫn được coi là một loài hoa quí hiếm, tượng trưng cho vẻ đẹp sang trọng, lịch lãm. Hoa Lan Việt Nam rất phong phú về hình dạng va màu sắc, nhiều họ thuộc loài quí hiếm cần bảo vệ. Các nhà khoa học chia hoa Lan thành 2 nhóm: Phong Lan và Địa Lan : http://vietorchid.net/hoalan.html
Phong lan Việt Nam : http://www.phonglanvietnam.com/
Phát hiện hai loài lan hiếm ở Phú Quốc

HOA LAN VIỆT NAM
Từ xưa đến nay, lan vẫn được biết đến như một loài hoa quý phái, hoa của bậc vua chúa vương giả. Lan Việt Nam đẹp vẻ đẹp thanh cao lại chứa đựng thật nhiều ý nghĩa. Cùng với sự phát triển của ngành trồng lan trong thời gian qua, loài hoa quý này không chỉ làm đẹp hơn hình ảnh của Việt Nam trong con mắt của du khách đến với đất nước xứ sở nhiệt đới này mà còn mang lại hiệu quả kinh tế cao.
 
Hoa Lan Việt Nam rất phong phú về hình dạng và màu sắc, nhiều họ thuộc loài quí hiếm cần bảo vệ. Các nhà khoa học chia hoa Lan thành 2 nhóm: Phong Lan và Địa Lan.
 
Phong Lan là loài sống gửi nhờ vào thân cây cao ẩm mục ở trong rừng hoặc trên núi cao. Địa lan sống nhờ đất ở nơi bờ suối, sườn núi hay mặt đất dưới tán rừng ẩm ướt.
 
Hoa Địa Lan cũng có nhiều loài với hình dáng, màu sắc phong phú đẹp mắt. Một số có nguồn gien quý, được nhân giống và bảo vệ.
 
Nơi tập trung nhiều loại hoa lan nhất nước ta hiện nay là Đà Lạt. Hoa lan ở Đà Lạt có trên 200 loài, trong đó có 5 loài được phát hiện lần đầu tiên trên thế giới được mang tên Đà Lạt hay Langbian.
 
Lan ở Đà Lạt được xếp thành 3 loại chính là thổ lan, thạch lan và phong lan. Thổ lan tức lan đất, mọc ở trên bờ suối hay ở những nơi ẩm ướt trong rừng thẳm. Thạch lan tức lan đá, mọc trong khe hay trên núi đá có rêu xanh. Phong lan thì sống cộng sinh trên thân cây khác.
Lan còn đặt tên theo hình dáng và màu sắc của hoa, lá hay thân, rễ của nó như hạc đính, bạch hạc, nhất điểm hồng, thủy tiên, tiên hài, hàm lân, kim điệp, long tu, hoàng lan, bò cạp... Đa số những lan vừa kể hay nở trong mùa đông hoặc mùa xuân. Thường thường thì những nhà chơi lan có các loại hoa này để thưởng thức trong dịp Tết.
 
Lan là loài hoa quý được nuông chiều khi nó hội đủ điều kiện về hình dáng và màu sắc. Vì vậy mà các nhà chơi lan ở Đà Lạt, từ trước tới nay đã chi phí không biết bao nhiêu công sức, thời giờ và tiền bạc để tô điểm cho lan. Những loài lan quí và sang trọng hơn tất cả vẫn là Lan hài đỏ, Lan ngọc điệp, Đái châu... kế đến là Trần Mộng.
 
Từ những cây sống cộng sinh trên các thân cây khác trong rừng, lan được con người nhân giống bằng củ và đem bán ngoài thị trường. Ngoài ra, nhiều giống nhập từ nước ngoài về như chateau, sayonara, balkis, oriental legend... đã làm phong phú thêm bộ sưu tập lan của Đà Lạt.
 
Tại Việt Nam, người chơi hoa và chung thuỷ với hoa nổi tiếng phải kể đến Trần Tuấn Anh, người đất Hà thành. Anh là người chơi lan, gắn bó với lan đã hơn 20 năm, từng ngược xuôi khắp mọi miền đất nước để săn lùng phong lan. Được biết, cũng vì tìm lan mà đã có lần Tuấn Anh đã lạc trong rừng sâu nhiều ngày. Qua tháng năm, vườn lan ở Thanh Xuân của Tuấn Anh hội tụ được hơn 300 loài luôn giành được sự “kính trọng” của giới chơi lan.
 
Nhớ lại, năm 2002 là một năm đánh dấu một sự kiện không thể quên với Tuấn Anh. Anh đã tìm được một loài lan hoàn toàn mới tại miền núi Tây Bắc- Việt Nam. Loài lan này có tên khoa học là Dendrobium tuananhii được thế giới công nhận và tên anh đã được đặt cho loài hoa đặc biệt quí hiếm này.
 
Ngày nay bằng phương pháp nuôi cấy mô tế bào tân tiến, người ta có thể cho ra đời hàng nghìn, hàng vạn bông hoa lan nhưng thực sự không có loài lan công nghiệp này không thay thế được lan tự nhiên. Bởi khi chăm lan những người chơi không chỉ tự tay chăm chút cho cái đẹp mà còn đang dưỡng một cái tâm trong sáng, thuần khiết như tự nhiên, hoa cỏ.
 
Ở Việt Nam theo các tài liệu lưu hành, hoa lan được biết đến và trồng dưới thời vua Trần Anh Tông nhưng hoa lan Việt Nam vẫn chưa được nghiên cứu đầy đủ. Hầu hết các nghiên cứu về hoa lan Việt Nam đều do các nhà khoa học nước ngoài thực hiện. Mới đây, qua bộ sách Cây cỏ miền Nam Việt Nam của GS. Phạm Hoàng Hộ đã liệt kê và bổ sung thêm các loài phong lan nâng tổng số lan có ở Việt Nam lên 755 loài.
 
Sản xuất hoa lan tại Việt Nam
 
Trước những năm 1986, nghề trồng hoa của Việt Nam chỉ tập trung ở một vài làng nghề ở Hà Nội, Hải Phòng, TP. HCM, Đà Lạt và một vài tỉnh miền Tây Nam bộ. Diện tích trồng hoa của Việt Nam theo số liệu thống kê năm 1993 chỉ chiếm 0,02% tổng diện tích đất nông nghiệp (# 1.585 ha). Trong thập niên 80, ngành trồng hoa ở Việt Nam chỉ là ngành kinh doanh nhỏ của các nhà vườn nhỏ cung cấp cho thị trường nội địa là chính. Diện tích trồng hoa của Việt Nam theo thống kê năm 1993 như sau:
 
Hà Nội: 500ha, Hải Phòng: 320 ha, TP. HCM: 200 ha, Đà Lạt: 75 ha, Các tỉnh khác: 490 ha. Tổng cộng diện tích trồng hoa của Việt Nam là 1.585 ha
 
Hà Nội có các vùng trồng hoa là: Ngọc Hà, Quang Ân, Nhật Tân, Tây Tựu và làng Vĩnh Tuy. Hải Phòng có Đặng Hải, An Hải. TP. HCM có quận Gò Vấp, Quận 12, Củ Chi, Bình Chánh tập trung ở quận 11 và 12 và Đà Lạt nổi tiếng như là 1 thành phố hoa. Trồng hoa cho thu nhập gấp 10 – 12 lần hơn gạo nên mức sống của người dân ở những nơi trồng hoa thường cao hơn mức sống của vùng nông nghiệp khác.
 
Tuy nhiên trong số các loại hoa được trồng nhiều ở Việt Nam như hoa hồng, cúc, lay-ơn... hoa lan chỉ chiếm xấp xỉ 10%. Hầu hết hoa được trồng trên những mảnh vườn mở không có lưới và các phương tiện phòng chống mưa, bão, lụt rất thô sơ... nên chất lượng và thời vụ thu hoạch bị ảnh hưởng rất nhiều. Hoa lan tuy cũng được trồng trong vườn có lưới che mát nhưng cũng không có các phương tiện bảo vệ tránh gió mưa, bão gây hại cho hoa.
 
Đà Lạt hiện nay đang trở thành điểm thu hút các nhà đầu tư kinh doanh hoa do sự thành công của các công ty nước ngoài đầu tư vào cách đây hơn 10 năm như Dalat Hasfarm chuyên trồng hoa ôn đới; công ty Lâm Thăng Đài Loan chuyên về Phalaenopsis (lan Hồ Điệp). Vùng Sapa, Tam Đảo rất thích hợp cho việc trồng hoa ôn đới như hồng, Lyly, lay ơn... Riêng hoa lan nhiệt đới, qua các năm từ 2003- 2005 đã tăng từ 20 ha lên 50 ha (tăng 150%). Xu hướng tiêu dùng hoa lan đã tăng lên đáng kể và dự đoán sẽ tăng mạnh trong thập niên tới do Việt Nam đã là thành viên của tổ chức thương mại thế giới WTO sẽ là yếu tố tăng mạnh đầu tư nước ngoài làm tăng các dịch vụ du lịch, tổ chức hội nghị quốc tế..
 
Tiềm năng ngành sản xuất hoa lan ở Việt Nam
 
1. Sự tăng trưởng của nền kinh tế
 
Nền kinh tế Việt Nam những năm qua phát triển vượt bậc đã nâng cao mức sống của người dân nhất là dân cư các thành phố lớn trong cả nước. Do đó nhu cầu tiêu dùng hoa cắt cành trong đó có hoa lan ngày càng tăng. Hầu hết hoa lan được trồng và tiêu thụ trong nước nhất là vào các dịp lễ hội như Tết, Giáng Sinh, ngày Phụ Nữ, Quốc khánh, ngày nhà giáo, sinh nhật, hội nghị khách hàng v.v...
 
Hiện nay Việt Nam đã là thành viên của WTO tạo điều kiện cho ngành sản xuất hoa lan của Việt Nam có nhiều cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế trong các lĩnh vực: kỹ thuật trồng, lai tạo giống, nhân giống (cấy mô), bảo quản sau thu hoạch ... để thúc đẩy công nghiệp hoa lan phát triển
 
Tuy công nghiệp hoa lan ở Việt Nam chưa được qui hoạch trong chiến lược phát triển kế hoạch 5 năm của quốc gia nhưng xu hướng phát triển của hoa lan lại rất nhiều triển vọng vì hầu như cung không đủ cầu: làn sóng đầu tư đổ vào Việt Nam trong đó có Mỹ, Nhật, Trung Quốc và các quốc gia khác, các resort đang tạo một cảnh quan du lịch sinh thái, các hội nghị quốc gia cũng như các diễn đàn quốc tế tổ chức tại Việt Nam với tần suất ngày càng tăng khiến cho nhu cầu hoa lan tăng thêm và hầu như Việt Nam hàng năm phải đổ ra hàng tỷ đồng để nhập khẩu hoa lan từ các nước láng giềng cũng chỉ để đáp ứng cho thị trường nội địa.
 
2. Thu nhập từ trồng hoa lan
 
Hiệu quả kinh tế nói chung của vườn lan cao hơn các loại cây trồng nông nghiệp khác; nhất là tại những vùng đất sản xuất nông nghiệp không hiệu quả như đất bạc màu, chua phèn hay nhiễm mặn vì cây lan không cần đến đất. Đặc biệt Việt Nam có các tỉnh duyên hải và Bến Tre là nơi tập trung trồng dừa và vỏ dừa khô chính là giá thể tốt nhất để cây lan phát triển. Xơ dừa là vật liệu rẻ tiền giúp cho việc đầu tư vào sản xuất giảm đi rất nhiều so với các quốc gia khác. Các vật liệu khác như lưới che mát, than, tre nứa cũng đã sản xuất được ở Việt Nam góp phần làm giảm chi phí đầu tư cho người sản xuất.
 
Hiện nay người trồng lan có thu nhập cao gấp nhiều lần so với người trồng lúa, gấp 4 -5 lần so với người trồng rau cải, cỏ cho chăn nuôi...Theo số liệu thống kê của vụ kế hoạch thuộc Bộ NN &PTNT nếu trồng lan cắt cành Dendrobium và Mokara 1 ha có thể cho doanh thu 500 triệu - 1 tỉ đồng/ha-năm.
 
3. Thu nhập cao từ kinh doanh hoa lan:
 
Các cơ sở kinh doanh hoa lan, cây kiểng tăng nhanh kể từ năm 2003 từ 264 điểm đến nay đã trên 1.000 cơ sở lớn nhỏ trên địa bàn TP.HCM. Riêng trên toàn quốc, số lượng các cửa hàng hoa tăng gấp nhiều lần so với năm 2000 cho thấy nhu cầu tiêu dùng hoa của người dân tăng nhanh. Theo thống kê của Sở NN & PTNT TP. HCM trong năm 2003 doanh số kinh doanh hoa lan cây kiểng chỉ đạt 200-300 tỉ đồng nhưng đến năm 2005 đã tăng đến 600-700 tỉ đồng và ngay từ đầu năm 2006 doanh số đạt được là 400 tỉ đồng
 
4. Điều kiện khí hậu, lao động, đất đai:
 
Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận có khí hậu nhiệt đới nóng và ẩm cao nên thích hợp cho việc trồng các giống Dendrobium và Mokara. Đặc biệt là việc trồng Mokara tại TP. HCM cho thấy Mokara tăng trưởng và ra hoa tốt hơn trồng tại Thái Lan.
 
Ngoài ra, lực lượng lao động cho việc trồng lan không cần nhiều, có thể sử dụng lực lượng nông nhàn để theo dõi, chăm sóc cho cây hoa cũng là một lợi thế cho ngành hoa lan Việt Nam.
 
Những vùng đất phèn nặng hoặc bạc màu là địa điểm thích hợp để người dân chuyển đổi từ sản xuất trồng lúa hoặc rau cải cho thu nhập thấp sang trồng hoa lan cho thu nhập cao. Diện tích những vùng đất phèn nặng và bạc màu chiếm số lượng lớn ở TP. HCM đang được TP. HCM đưa vào qui hoạch những vùng cần chuyển đổi cơ cấu kinh tế cây trồng sẽ giúp cho hàng ngàn nông dân thay đổi tập quán canh tác từ cây lúa, cây rau sang cây hoa có giá trị kinh tế cao.
 
Các nhân tố ảnh hưởng chính đến sự phát triển công nghiệp hoa lan Việt Nam
 
1. Giống
 
Để nhân nhanh các giống lan, phương pháp nhân giống bằng nuôi cấy mô đang được các quốc gia trên thế giới áp dụng. Việt Nam cũng có các phòng nuôi cấy mô nhưng ở qui mô nhỏ, nên nguồn giống chủ yếu là nhập từ Thái Lan, Đài Loan và một vài quốc gia Tây Âu như Bỉ, Hà Lan...Vì vậy giống lan tại Việt Nam tùy thuộc rất nhiều vào nguồn giống ngoại nhập. Đây là một thực tế đáng lo ngại cho ngành sản xuất hoa lan của Việt Nam nếu tương lai Việt Nam tham gia vào thị trường xuất khẩu hoa lan trên thế giới
 
Việc nhập khẩu giống từ các nguồn khác nhau gây ra nhiều vấn đề khó khăn cho sự phát triển của ngành công nghiệp hoa lan như chất lượng hoa, sâu bệnh lan truyền qua nhập khẩu và bản quyền tác giả... sẽ làm cho giá thành của hoa lan Việt Nam cao hơn các nước trong khu vực và rủi ro trong nuôi trồng cũng nhiều hơn.
 
2. Công nghệ sinh học
 
Khi trồng các loại hoa cắt cành như hồng, cúc, cẩm chướng... sau khi thu hoạch nông dân Việt Nam có xu hướng giữ lại hạt làm giống cho vụ sau. Trái lại việc nhân giống hoa lan phải nhờ đến công nghệ sinh học. Hiện nay cũng có vài công ty tư nhân đang đầu tư trong lĩnh vực cấy mô, lai tạo giống phong lan Dendrobium, Mokara hay Oncidium để tạo ra nguồn giống riêng của Việt Nam mặc dù hướng nghiên cứu gene phong lan ở Việt Nam chưa được chú ý đến. Tuy nhiên, nếu việc lai tạo các giống phong lan thành công thì đây là bước khởi đầu cho công nghiệp hoa lan Việt Nam và cần được sự hỗ trợ của nhiều ngành khoa học đặc biệt là công nghệ gene trong nông nghiệp.
 
3. Công nghệ canh tác, sản xuất hoa lan
 
Tuy hoa lan không cần đất để phát triển nhưng việc ứng dụng công nghệ canh tác tiên tiến rất quan trọng với mục đích tạo ra những hoa lan có màu sắc, kích thước, số lượng hoa trên cành, tính bền, khả năng ra hoa và tính kháng bệnh của cây với chất lượng cao và giá thành thấp.
 
Vai trò của hoa lan và hoa cắt cành ở Việt Nam mới chỉ trở nên quan trọng trong những năm gần đây, nhưng các qui trình công nghệ tiên tiến áp dụng trong lĩnh vực hoa lan chưa được chọn lọc và nghiên cứu đầy đủ trong điều kiện sinh thái của Việt Nam. Hầu hết là học tập và mô phỏng theo cách trồng của Thái Lan ở qui mô cá thể với diện tích chưa đủ lớn để tạo ra sự thay đổi sâu sắc trong tập quán trồng hoa của nông dân Việt Nam, trong đó vấn đề sâu bệnh hại là yếu tố quyết định cho sản xuất lan công nghiệp.
 
Đa số nông dân Việt Nam trồng hoa lan ở qui mô hộ gia đình từ vài m2 đến vài ngàn m2. Cá biệt có vài hộ sản xuất kinh doanh trồng trên 1 – 2 ha. Chính do qui mô nhỏ lẻ và nguồn giống phân tán nhập từ nhiều nguồn khác nhau nên đã dẫn đến chất lượng hoa lan không đồng đều, số lượng trên mỗi giống hoa không đủ cho thị trường, nhất là thị trường xuất khẩu trong tương lai.
 
4. Công nghệ sau thu hoạch
 
Hoa lan là sản phẩm của ngành nông nghiệp (khác với lan rừng thu hái từ tự nhiên) nên nó cần một công nghệ bảo quản sau thu hoạch để giữ cho hoa bền, lâu tàn. Trong điều kiện khí hậu Việt Nam thích hợp cho việc canh tác hoa lan nhiệt đới thì cũng chính khí hậu nóng ẩm của ta cũng dễ ảnh hưởng đến chất lượng hoa lan. Đa số nông dân cắt hoa và giao hoa ngay trên những phương tiện vận chuyển thô sơ, không có kho mát hay phòng mát và cũng chưa có dụng cụ chứa dinh dưỡng để cắm mỗi cành hoa vào để giữ cho hoa lâu tàn.
 
5. Thị trường và các biện pháp xúc tiến thương mại
 
5.1 Thị trường trong nước
 
Hoa lan và các loại hoa cắt cành khác đang được phân phối trên thị trường trong nước qua các kênh bán sỉ tại các chợ đầu mối hoa như chơ Hồ Thị Kỷ, Q.10. Các cửa hàng kinh doanh hoa mua trực tiếp từ các vườn hoặc thông qua các cơ sở tư nhân thu gom từ các vườn lan.
 
Hiện nay tuy chưa có một tổ chức hay doanh nghiệp nào đứng ra tổ chức hệ thống thu mua và phân phối hoa lan cho thị trường trong nước, nhưng các hộ kinh doanh hoa, các cửa hàng bán hoa đã rất nhạy bén nắm bắt tâm lý của người trồng hoa là cần có đầu ra ổn định nên đã có những thỏa thuận ở mức sơ khai của hình thức hợp đồng kinh tế, lấy uy tín là chính và việc đặt cọc tiền giữa 2 bên chỉ có giá trị tượng trưng cho sự thỏa thuận giữa hai bên. Cho đến hiện nay chưa có hợp đồng nào có giá trị ở mức cao và cũng chưa có thỏa thuận nào bị “bể” giữa bên bán và mua do cầu lúc nào cũng cao hơn cung đối với hoa lan.
 
5.2 Thị trường xuất khẩu:
 
So với các quốc gia trong khu vực, hoa cắt cành của Việt nam cũng đã có thị trường xuất khẩu và mức tăng trưởng hàng năm đều tăng cao hơn so với năm trước. Tuy nhiên đối với hoa lan, nhất là hoa lan nhiệt đới thị trường xuất khẩu vẫn còn là thị trường tiềm năng. Để có thể tiến vào thị trường hoa lan cắt cành hay lan chậu của thế giới, ngành công nghiệp hoa lan Việt còn rất nhiều vấn đề cần phải quan tâm. Thị trường xuất khẩu hoa lan trên thế giới ngày càng mở rộng. Kim ngạch thương mại hoa lan cắt cành thế giới năm 2000 đạt 150 triệu USD trong đó Nhật Bản là nước nhập khẩu hoa lan cắt cành số 1 thế giới, thứ hai là Ý, kế đến là Pháp, Đức đứng thứ tư và thứ năm là Mỹ.
 
Thị trường xuất khẩu thế giới có thể liệt kê như sau:
 
1. Nhật; 2. Ý; 3. Pháp; 4. Đức; 5. Mỹ; 6. Anh; 7. Hà Lan; 8. Áo; 9. Bỉ; 10. Hy lạp; 11. Ba lan; 12. Tây Ban Nha; 13. Thụy Điển; 14. Canada; 15. Phần Lan; 16. Đan Mạch; 17 Thụy Sĩ ....
 
Thị trường xuất khẩu hoa lan hiện nay rất lớn và đầy triển vọng. Ngày nay người tiêu dùng có xu hướng mua hoa lan có giá thành hạ mà không cần biết xuất xứ vì vậy thị trường hoa lan thế giới luôn có chỗ cho những quốc gia mới tham gia miễn là giá hạ, hoa bền lâu và màu sắc đúng thị hiếu của đa số người tiêu dùng.
 
6. Xu hướng phát triển mới của ngành thương mại hoa lan thế giới
 
Điều đầu tiên phải kể đến là sự gia tăng diện tích của các trại lan, nhất là ở Thái Lan đã có những trang trại chuyên trồng loài Dendrobium rộng đến 39 ha.
 
Thứ hai là qui mô các dự án đầu tư cho ngành thương mại hoa lan đang gia tăng như tại Panama đang có dự án với vốn đầu tư lên đến 200.000 USD.
 
Thứ ba là sự phát triển của việc lai tạo giống hoa lan, nhất là Dendrobium tạo ra các phát hoa dài, hoa lớn và đa dạng màu sắc.
 
Thứ tư là sự phát triển các loại hoa lan ôn đới như Cymbidium, Dendrobium ôn đới và Oncidium cho những phát hoa có thể cắm trong bình đến 1 tháng.
 
Cuối cùng là sự thay đổi mạng lưới phân phối: ngày nay người ta ưa chuộng loại hình vận chuyển FedEx hơn để giao hàng đến tận tay khách hàng.
 
Các thách thức trong quá trình phát triển
 
Mặc dù các cơ hội phát triển hoa lan Việt Nam đã được đề cập ở trên nhưng các nhân tố đó cũng chính là những thách thức cần được quan tâm cho sự phát triển của ngành công nghiệp hoa lan còn non trẻ của Việt Nam như:
 
a. Sản xuất lai tạo giống lan trong nước bằng phương pháp nuôi cấy mô chưa có đột phá mới. Phần lớn các phòng cấy mô chỉ cấy chuyền các giống nhập từ nước ngoài ở dạng chồi/phôi, do đó ngành kinh doanh lan Việt Nam luôn bị động và có xu hướng nhập khẩu là chính
 
b. Chi phí đầu tư cơ sở hạ tầng còn cao nên việc mở rộng diện tích trồng lan cần phải có sự quan tâm hỗ trợ của các tổ chức tín dụng.
 
c. Chưa có công nghệ sản xuất tiên tiến, sản xuất canh tác hoa ổn định không theo mùa vụ sẽ giúp bình ổn giá hoa trên thị trường ...
 
d. Công nghệ sau thu hoạch và kỹ thuật đóng gói phù hợp chưa sẵn sàng.
 
e. Chi phí lao động có kỹ thuật tăng cao.
 
f. Dịch vụ hậu cần tại các cảng xuất hàng còn yếu kém như chưa có kho mát tại sân bay.
 
g. Các yêu cầu kiểm dịch nghiêm ngặt của các nước nhập khẩu hoa trong khi Việt Nam chưa có hệ thống và biện pháp kiểm tra hoa nhập khẩu từ các nước khác.
 
h. Hệ thống thông tin, tiếp thị hầu như chưa có nên rất khó khăn trong việc hoạch định sản xuất theo nhu cầu thị trường.
 
i. Công nghiệp hoa lan chưa được quan tâm đúng mức của các cấp chính quyền nên chưa có những biện pháp hỗ trợ, thúc đẩy ngành hoa lan phát triển
 
Một số các biện pháp chiến lược phát triển ngành hoa lan Việt Nam
 
Trong các nước láng giềng của Việt Nam, Thái Lan có ngành công nghiệp hoa lan rất phát triển nhờ tiếp thu thành tựu công nghệ sinh học thế giới.. Sự tiến bộ trong cải tiến qui trình và luôn tạo ra các sản phẩm mới lạ chủ yếu là do thành quả của việc nghiên cứu đa ngành, do đó ngành công nghệ sinh học vẫn sẽ tiếp tục là yếu tố chính trong sự phát triển công nghệ hoa lan Thái Lan.
 
Việt Nam đã có những bước khởi động của ngành công nghệ sinh học từ đầu những năm 90 nhưng theo đánh giá của các nhà khoa học mới đây, ngành công nghệ sinh học nước ta vẫn còn phát triển quá chậm và khả năng ứng dụng không hiệu quả.
 
Vì vậy Việt Nam cần có những chiến lược tổng hợp đa ngành như sau:
 
1. Giải pháp về giống
 
- Lai tạo, chọn lọc giống mới theo phương pháp nhân giống truyền thống:
 
Nỗ lực tiến hành các biện pháp lai chéo giữa các giống lan với nhau để tạo ra các giống mới. Phương pháp lai vẫn tiến hành trên nền tảng di truyền cổ điển, tuy nhiên để giảm thiểu chi phí và thời gian, công nghệ sinh học phân tử cần tham gia vào ở giai đoạn mầm chồi để xác định các tổ hợp lai mới.
 
- Kỹ thuật gene: áp dụng thành tựu chọn lọc gene trong nông nghiệp, nghiên cứu chọn lọc gene phong lan bằng các kỹ thuật gene.
 
- Nhân giống đột biến: chọn những cây lai đột biến mang các tính trạng nổi bật phù hợp với thị trường và nhân giống vô tính bằng phương pháp cấy mô
 
2. Áp dụng thành tựu của các nước trong khu vực về canh tác hoa lan như:
 
Khuyến khích sử dụng giá thể xơ dừa + than vụn hoặc giá thể bằng vỏ đậu phộng. Áp dụng sản xuất theo GAP để bảo vệ môi trường và kiểm soát sâu bệnh đúng cách.
 
3. Công nghệ bảo quản sau thu hoạch và dịch vụ hậu cần:
 
- Ngành nhựa cần quan tâm đến việc cung cấp các tube (ống) chứa dung dịch bảo quản hoa sau khi cắt khỏi cành.
 
- Nghiên cứu các công thức bảo quản hoa phù hợp với điều kiện vận chuyển tại Việt Nam.
 
4. Các hỗ trợ về cơ sở hạ tầng:
 
Các phương tiện thiết bị chuyên dùng cho ngành hoa, các kênh thông tin, tiếp thị sản phẩm giúp người trồng dự đoán được giá cả, nhu cầu thị trường để tự hoạch định sản xuất.
 
5. Các văn bản luật, các tiêu chuẩn sản phẩm
 
Cần được ban hành trong thời gian ngắn nhất để người trồng tiếp cận, tránh được rào cản về thuế quan, kiểm dịch thực vật nghiêm ngặt của các các nước nhập khẩu.
 
6. Nguồn nhân lực
 
Lực lượng lao động trong các lĩnh vực sản xuất, sau thu hoạch, xếp dỡ, phát triển sản phẩm, công nghệ sinh học, kỹ thuật gene, đấu giá...cần phải được đào tạo nhanh chóng vì điều này có thể trở thành khiếm khuyết nghiêm trọng trong sự cạnh tranh mạnh mẽ toàn cầu khi VN là thành viên của WTO.
 
7. Hỗ trợ tín dụng
 
Ngành hoa lan cần vốn khá lớn và thời gian khá dài để phát triển do đó cần được các tổ chức tín dụng quan tâm hỗ trợ.
 
Tuy ngành sản xuất hoa lan Việt Nam còn khoảng cách rất xa so với các nước trong khu vực như Thái Lan, Singapore, Malaysia ... nhưng tương lai của hoa lan Việt Nam rất xán lạng do vẫn còn nhiều quỹ đất để phát triển, nguồn gene lan rừng rất quí báu dồi dào nhưng chưa được khai thác, con người Việt Nam thông minh chịu khó và nắm bắt rất nhanh công nghệ tiên tiến.
 
Trước hết ngành sản xuất hoa lan cần mở rộng sản xuất cung cấp cho thị trường nội địa, sử dụng các giống lai tạo mới, sử dụng hiệu quả các thành tựu của công nghệ sinh học. Chính phủ cần khuyến khích nông dân chuyển đổi diện tích cây trồng thu nhập thấp sang trồng lan với các chính sách hỗ trợ về vốn, công nghệ sản xuất chuyên sâu. Kêu gọi các doanh nghiệp tư nhân tham gia tích cực vào lĩnh vực công nghệ sinh học và di truyền cho ngành công nghiệp hoa lan nhằm cải thiện chất lượng sản phẩm làm động lực cho sự phát triển của ngành. Chính phủ cũng cần tăng cường công tác thị trường và năng lực thị trường bằng cách hợp tác giữa khu vực tư nhân và các tổ chức nhà nước để quảng bá sản phẩm và thâm nhập thị trường mới
MỘT SỐ LOÀI LAN


 

Trong danh mục hoa lan vần S, chúng tôi có trình bầy về loài lan Schoenorchis với 4 giống của VN trong số 25 giống trên thế giới. Phạm Hoàng Hộ gọi là Nang Lan và Trần Hợp gọi là Trứng ...

 
 

Lan vũ nữ


Tên do tiếng Hy-lạp bulbos, tiếng Anh bulb, có nghĩa là củ và phyllum từ chữ phyllon, tiếng Anh là leaf, lá cây. Gọi tắt bulbos, viết tắt bulb, phiên-âm bulb-oh-fill’um. Theo như tên gọi, loại lan ...